Η επιλογή του Εμανουέλ Μακρόν να τοποθετήσει τον Σεπαστιέν Λεκορνί, πρώην υπουργό Άμυνας, στη θέση του πρωθυπουργού, δεν μπορεί να διαβαστεί μόνο μέσα από το γαλλικό πολιτικό πλαίσιο.
Συμπίπτει με το επεισόδιο που κατήγγειλε η Πολωνία για ρωσικά drones και με την ομιλία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στο Στρασβούργο για την «ευρωπαϊκή αμυντική αφύπνιση» και το σχέδιο «ReArm Europe». Τρία γεγονότα, μία εβδομάδα, ένα κοινό αφήγημα: η ασφάλεια της ηπείρου ταυτίζεται με τη στρατιωτική ετοιμότητα και τους εξοπλισμούς.
Ο Λεκορνί ως «πολιτικός φορέας» του ReArm Europe
Από τη θέση του υπουργού Άμυνας (2022–2025), ο Λεκορνί προώθησε τη γραμμή της «στρατηγικής αυτονομίας» και πίεσε για κοινοτική χρηματοδότηση στην αμυντική βιομηχανική βάση: αύξηση παραγωγής πυρομαχικών, ανάπτυξη drones, ενίσχυση αντιαεροπορικών συστημάτων και συμβάσεις που «κλειδώνουν» ευρωπαϊκές προμήθειες.
Η προαγωγή του στο Ματινιόν στέλνει μήνυμα συνέχειας: το Παρίσι δεν θέλει απλώς να συμμετέχει στο ReArm Europe∙ θέλει να το κατευθύνει.
Πολωνία και φόβος ως πολιτικός επιταχυντής
Η Βαρσοβία ζήτησε διαβουλεύσεις βάσει Άρθρου 4 του ΝΑΤΟ μετά τις καταγγελίες για παραβιάσεις από ρωσικά UAV. Ανεξάρτητα από την ερμηνεία του επεισοδίου, ο πολιτικός αντίκτυπος είναι σαφής: περισσότερη πίεση για εξοπλισμούς και ετοιμότητα στην ανατολική πτέρυγα.
Σ’ αυτό το περιβάλλον, χώρες-«γερακοί» της ασφάλειας επικαλούνται την απειλή για να επιταχύνουν τη χρηματοδότηση της άμυνας.
Η φον ντερ Λάιεν και η «οικονομία πολέμου»
Στην ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης, η πρόεδρος της Κομισιόν μίλησε για στήριξη στην Ουκρανία που φτάνει τα 170 δισ. ευρώ και για συνολικές επενδύσεις έως 800 δισ. στο πλαίσιο του «ReArm Europe».
Δεν παρουσιάστηκε οδικός χάρτης αποκλιμάκωσης, αλλά βιομηχανική κινητοποίηση: εργοστάσια, αλυσίδες εφοδιασμού, προγράμματα κοινών προμηθειών. Η Επιτροπή τοποθετείται πλέον ως αρχιτέκτονας αμυντικής βιομηχανικής πολιτικής.
Αντιδράσεις
Γαλλία (La France Insoumise): Βλέπει την επιλογή Λεκορνί ως «κλείδωμα» της Γαλλίας σε τροχιά «οικονομίας πολέμου».
Γερμανία (Die Linke): Καταδίκη του πολωνικού επεισοδίου, αλλά έμφαση στη διπλωματία και στην αποφυγή κλιμάκωσης.
Ελλάδα: Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ μιλά για «θυσία της δημοκρατίας στο βωμό της στρατιωτικοποίησης», το ΚΚΕ για «ληστεία 800 δισ. σε βάρος των λαών», ενώ το ΜέΡΑ25/DiEM25 ζητά προτεραιότητα σε κοινωνική πολιτική και πολιτική προστασία αντί για φρεγάτες και μαχητικά.
Ανεξάρτητοι φορείς: Το ENAAT προειδοποιεί για ενίσχυση στρατιωτικο-βιομηχανικού συμπλέγματος, η Rosa Luxemburg Stiftung μιλά για μιλιταριστική μετατόπιση, και το EPLO (European Peacebuilding Liaison Office) ζητά επένδυση σε πρόληψη συγκρούσεων και ειρηνευτική διπλωματία αντί για κούρσα εξοπλισμών.
Ελληνική παρέμβαση (Ν. Φαραντούρης): Πρόταση για «ρήτρα διαφυγής» υπέρ της πολιτικής προστασίας, ώστε σε περιόδους κρίσης πόροι να κατευθύνονται με προτεραιότητα στην κοινωνική ασφάλεια και την ανθεκτικότητα, όχι αποκλειστικά στην άμυνα.
Ιστορικό πλαίσιο: πότε ξαναστράφηκε η Ευρώπη στη στρατιωτικοποίηση
Πριν τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο (1890–1914): Κλιμακούμενος ανταγωνισμός εξοπλισμών, ειδικά στη θάλασσα με το HMS Dreadnought (1906) και την αγγλο-γερμανική κούρσα θωρηκτών, που «φούσκωσε» τα «ένοπλα στρατόπεδα» έως την κρίση του 1914. Βλ. Encyclopaedia Britannica και 1914–1918-Online.
Μεσοπόλεμος / Επανεξοπλισμός (1933–1939): Παρά τους περιορισμούς των Βερσαλλιών, η Γερμανία επανεξοπλίζεται συστηματικά μετά το 1933. Η Βρετανία και η Γαλλία στρέφονται αργά σε επανεξοπλισμό λίγο πριν το 1939. Το αποτέλεσμα είναι γενικευμένη προετοιμασία πολέμου. Βλ. Encyclopaedia Britannica και 1914–1918-Online.
Σύγχρονη διάσταση: Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία από το SIPRI και την European Defence Agency, οι ευρωπαϊκές στρατιωτικές δαπάνες έχουν ήδη ξεπεράσει τα επίπεδα του τέλους του Ψυχρού Πολέμου. Το 2024, στην ΕΕ-27 καταγράφηκαν περίπου €343 δισ. (≈1,9% ΑΕΠ), ενώ 18 ευρωπαϊκές χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ υπερέβησαν το όριο 2% του ΑΕΠ.
Η ανάδειξη Λεκορνί ως πρωθυπουργού, το πολωνικό επεισόδιο και η ομιλία της φον ντερ Λάιεν συγκλίνουν σε μια κατεύθυνση: η Ευρώπη οικοδομεί την ασφάλειά της πάνω στη στρατιωτική ετοιμότητα και τους εξοπλισμούς. Το ζητούμενο είναι αν οι πολιτικές και κοινωνικές αντιστάσεις θα αρκέσουν για να ανακόψουν μια πορεία που θυμίζει επώδυνα ιστορικά προηγούμενα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου