ΠΟΙΟΣ ΠΛΗΡΩΝΕΙ ΤΙΣ ΕΠΙΔΕΙΞΕΙΣ ΠΟΥ ΣΚΟΤΩΝΟΥΝ;

Ηλίας Γ. Προβόπουλος

ΠΟΙΟΣ ΠΛΗΡΩΝΕΙ ΤΙΣ ΕΠΙΔΕΙΞΕΙΣ ΠΟΥ ΣΚΟΤΩΝΟΥΝ;

Μια πρώτη απόπειρα για πλήρες ρεπορτάζ για την τραγωδία με την βοήθεια της Al και ομολογώ πως τα πήγαμε θαυμάσια...

Μετά την πτώση του F-4 Phantom στην Τανάγρα και τον θάνατο των δύο χειριστών του, ένα ερώτημα μένει πάνω από τα συντρίμμια: γιατί πετούσε αυτό το πολεμικό αεροσκάφος εκείνη την ώρα και για ποιον;

Η Athens Flying Week δεν είναι στρατιωτική άσκηση ούτε διοργάνωση της Πολεμικής Αεροπορίας. Πίσω από το αεροπορικό show βρίσκεται η ιδιωτική «ATHENS FLYING WEEK ΑΕΡΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ». Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής εμφανίζεται επί σειρά ετών ο Παναγιώτης Ποδηματάς, το πρόσωπο που έχει συνδέσει το όνομά του με τη δημιουργία και την ανάπτυξη της διοργάνωσης.

Πρόκειται για εισιτηριακή και εμπορική εκδήλωση. Φέτος το απλό εισιτήριο ξεκινούσε από 6 ευρώ, το κάθισμα από 20, το Seat & Shadow από 30, οι θέσεις VIP από 50, ενώ το VVIP Executive Lounge έφτανε τα 250 ευρώ. Υπάρχουν επίσης χορηγοί και εμπορική έκθεση.

Μόνο που αυτή η ιδιωτική διοργάνωση δεν γίνεται σε ιδιωτικό αεροδρόμιο. Γίνεται μέσα στην 114 Πτέρυγα Μάχης, στην ενεργή στρατιωτική βάση της Τανάγρας.

Και το Δημόσιο δεν βρίσκεται απλώς απέξω.

Με την απόφαση 995/2026, της 14ης Ιουλίου, η Περιφερειακή Επιτροπή της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας αποφάσισε τη συμμετοχή της στη «συνδιοργάνωση της Αεροπορικής Επίδειξης Athens Flying Week 2026», εγκρίνοντας προϋπολογισμό 7.000 ευρώ με ΦΠΑ.

Στις 6 Αυγούστου ακολούθησε απόφαση του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού για «οικονομική συμμετοχή ΕΟΤ στη διοργάνωση της δράσης Athens Flying Week 2026».

Η σχέση αυτή δεν είναι καινούργια. Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας εμφανίζεται εδώ και χρόνια ως συνδιοργανωτής και έχουν καταγραφεί δημόσιες δαπάνες που συνδέονται με την Athens Flying Week. Το 2018, για παράδειγμα, εγκρίθηκαν 12.400 ευρώ για ηχητικό και φωτιστικό εξοπλισμό και 7.597,48 ευρώ για μίσθωση λεωφορείων.

Υπάρχει όμως ένα πολύ μεγαλύτερο κόστος που δεν εμφανίζεται σε αυτά τα ποσά: το κόστος των στρατιωτικών μέσων.

Ένα F-4 Phantom δεν σηκώνεται στον αέρα μόνο του. Χρειάζεται χειριστές, τεχνικούς, καύσιμα, συντήρηση, προετοιμασία και υποστήριξη εδάφους. Κάθε ώρα πτήσης καταναλώνει δημόσιους πόρους και ώρες από τη ζωή ενός παλιού και απαιτητικού πολεμικού αεροσκάφους.

Και δεν ήταν μόνο το Phantom. Η ίδια η Athens Flying Week διαφήμιζε για φέτος τη συμμετοχή F-16, Rafale, Mirage 2000-5, M-346 και άλλων πτητικών μέσων των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Μέχρι στιγμής δεν έχουμε εντοπίσει δημοσιευμένη σύμβαση ή απόφαση που να απαντά σε ένα απλό ερώτημα: Ποιος τα πληρώνει όλα αυτά;

Καταβάλλει η Athens Flying Week Α.Ε. αντίτιμο για τη χρήση της 114 Πτέρυγας Μάχης; Πληρώνει για τη συμμετοχή των ελληνικών στρατιωτικών αεροσκαφών; Ποιος καλύπτει καύσιμα, ώρες πτήσης, τεχνική υποστήριξη και στρατιωτικό προσωπικό;

Δεν ισχυριζόμαστε ότι όλα αυτά παρέχονται δωρεάν στην εταιρεία. Δεν το γνωρίζουμε. Και γι' αυτό ακριβώς πρέπει να δημοσιοποιηθούν οι όροι.

Μετά όμως τον θάνατο δύο ανθρώπων υπάρχει ένα ακόμη σοβαρότερο ερώτημα: Ποιος αποφάσισε ότι το συγκεκριμένο F-4 Phantom έπρεπε να πετάξει σε αυτή την επίδειξη;

Ποιος εγκρίνει το πτητικό πρόγραμμα; Με ποια κριτήρια αποφασίζεται ότι ένα πολεμικό αεροσκάφος και δύο στρατιωτικοί χειριστές θα συμμετάσχουν σε ένα ιδιωτικά οργανωμένο, εισιτηριακό θέαμα; Πού τελειώνει η ευθύνη της ιδιωτικής διοργάνωσης και πού αρχίζει εκείνη της Πολεμικής Αεροπορίας και της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας;

Η Πολεμική Αεροπορία υπάρχει για την άμυνα της χώρας. Οι πιλότοι της εκπαιδεύονται και αναλαμβάνουν αναπόφευκτα κινδύνους γι' αυτή την αποστολή. Άλλο όμως ο κίνδυνος της εκπαίδευσης και της επιχειρησιακής ετοιμότητας και άλλο ο κίνδυνος ενός θεάματος.

Όταν αυτό το θέαμα οργανώνεται από ιδιωτική εταιρεία, πουλά εισιτήρια έως 250 ευρώ, έχει VIP πελάτες και χορηγούς, ενώ η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας συμμετέχει ως συνδιοργανωτής, ο ΕΟΤ με οικονομική συμμετοχή και οι Ένοπλες Δυνάμεις με στρατιωτική εγκατάσταση, προσωπικό και πολεμικά αεροσκάφη, η κοινωνία δικαιούται να γνωρίζει: ποιος αποφασίζει, ποιος εισπράττει, ποιος πληρώνει και ποιος αναλαμβάνει τον κίνδυνο.

Σήμερα γνωρίζουμε με τραγικό τρόπο την απάντηση μόνο στο τελευταίο. Τον κίνδυνο τον ανέλαβαν οι δύο πιλότοι.

Και τον πλήρωσαν με τη ζωή τους.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ – ΠΗΓΕΣ

— ATHENS VOICE, 21.9.2021: Συνέντευξη με τον Παναγιώτη Ποδηματά, διοργανωτή του Athens Flying Week. Ο ίδιος μιλά για τη δημιουργία της διοργάνωσης, τη μεταφορά της στην 114 Πτέρυγα Μάχης και τη συνεργασία με δημόσιους και στρατιωτικούς φορείς. Συνέντευξη Παναγιώτη Ποδηματά – Athens Voice

— MORE.COM – ATHENS FLYING WEEK 2026: Επίσημο ενημερωτικό υλικό της φετινής διοργάνωσης και στοιχεία για τα εισιτήρια. Athens Flying Week 2026 – More.com

— ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ: Απόφαση 995/2026 της Περιφερειακής Επιτροπής, 14.7.2026, για συμμετοχή στη συνδιοργάνωση της Athens Flying Week 2026 και προϋπολογισμό 7.000 ευρώ με ΦΠΑ.

— ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ: Απόφαση 6.8.2026, ΑΔΑ ΨΠΒ6469ΗΙΖ-ΑΨΚ, με θέμα «Οικονομική συμμετοχή ΕΟΤ στη διοργάνωση της δράσης Athens Flying Week 2026».

— ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ – 2018: Οικονομικά στοιχεία για δαπάνες σχετικές με την Athens Flying Week: 12.400 ευρώ για ηχητικό και φωτιστικό εξοπλισμό και 7.597,48 ευρώ για μίσθωση λεωφορείων.

— ATHENS FLYING WEEK 2026: Επίσημο υλικό της διοργάνωσης για τις στρατιωτικές συμμετοχές και την υποστήριξη του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και των Γενικών Επιτελείων.