Οι Γάλλοι πήραν το «α' ημίχρονο»

Της ΛΗΔΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ

Επειτα από την πρώτη φάση της ανακατάληψης των μεγάλων πόλεων στο Μάλι, ακολουθεί η δεύτερη και δυσκολότερη: η εκδίωξη των ισλαμιστών, οι οποίοι ανασυντάσσονται

Πάνω, οι γαλλικές δυνάμεις μπαίνουν πανηγυρικά στο Τιμπουκτού υπό τις επευφημίες των κατοίκων. Η νίκη επί των ανταρτών ισλαμιστών, επικοινωνιακά τουλάχιστον, «πωλείται» ως γαλλικός θρίαμβος Οι διαδοχικές στρατιωτικές επιτυχίες των μαλο-γαλλικών δυνάμεων στο Μάλι δείχνουν ότι το Παρίσι κερδίζει το στοίχημα της πρώτης τουλάχιστον φάσης της επέμβασης εναντίον των εξτρεμιστών ισλαμιστών. Ο συνδυασμός εναέριων πληγμάτων και χερσαίων επιχειρήσεων αποδεικνύεται άκρως αποτελεσματικός καθώς οδηγεί στην απώθηση των ανταρτών από στρατηγικές πόλεις του Βορρά με σχετικά μικρή προσπάθεια. Η ανακατάληψη του Τιμπουκτού και η άφιξη στο Κιντάλ σηματοδοτούν μια αποφασιστική καμπή στον ευρύτερο πόλεμο εναντίον των εξτρεμιστών στο Μάλι, τόσο από επιχειρησιακής όσο και από επικοινωνιακής απόψεως. Ο πόλεμος όμως δεν έχει ακόμη τελειώσει και η πιο δύσκολη φάση του είναι μάλλον μπροστά.
   Μετά τις πρώτες συγκρούσεις με τις μαλο-γαλλικές δυνάμεις στην Κόνα και το Ντιαμπάλι, οι αντάρτες έκριναν κατά πάσα πιθανότητα ότι είναι προτιμότερο ν' αποφύγουν έναν μετωπικό συμβατικό πόλεμο. Οπως φαίνεται κι από το γεγονός ότι σε ορισμένες περιπτώσεις εγκαταλείπουν περιοχές προτού φτάσουν εκεί οι αντίπαλοί τους, αλλάζουν στρατηγική και αναμένεται να κινηθούν σε μια πιο κλασική τακτική ανταρτοπόλεμου με μεμονωμένα πλήγματα, βομβιστικές επιθέσεις και απαγωγές. Η Αλ Κάιντα στο Ισλαμικό Μαγκρέμπ (AQMI) φιλοδοξεί άλλωστε πρωτίστως να είναι μια δύναμη αναταραχής και διάλυσης και λιγότερο δύναμη κατοχής.
Κυνήγι στην έρημο
Επειτα λοιπόν από την πρώτη φάση της ανακατάληψης των μεγάλων πόλεων, οι γαλλικές δυνάμεις θα πρέπει να περάσουν στη δεύτερη φάση που περιλαμβάνει την εκδίωξη των εξτρεμιστών από ολόκληρο το Βορρά. Ο εντοπισμός και η εξουδετέρωση των ομάδων που έχουν τώρα διασκορπιστεί στην έρημο και στους ορεινούς όγκους απαιτεί μια συντονισμένη προσπάθεια με σωστές πληροφορίες και την κατάλληλη επιμελητειακή υποστήριξη. Μπορεί οι ισλαμιστές να έχουν αποδυναμωθεί και σημαντικό μέρος του οπλισμού τους να έχει καταστραφεί, είναι όμως γνωστό ότι έχουν κρυμμένες αποθήκες όπλων στην έρημο ενώ εξακολουθούν να διαθέτουν σημαντικό αριθμό μαχητών. Η περιοχή στην οποία έχουν καταφύγει είναι τεράστια, τα κρησφύγετα αναρίθμητα και οι επιχειρησιακές συνθήκες εξαιρετικά δύσκολες. Ορισμένοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι θα ήταν ίσως σκόπιμο να αξιοποιηθούν οι αντάρτες Τουαρέγκ του Εθνικού Κινήματος για την Απελευθέρωση της Αζαγουάντ (MNLA), οι οποίοι αφού συμμάχησαν με τους ισλαμιστές για την κατάληψη περιοχών στο βόρειο Μάλι κι εν συνεχεία εκδιώχθηκαν από αυτούς, προσφέρονται τώρα να συνδράμουν τις γαλλικές δυνάμεις εναντίον των ισλαμιστών και ζητούν διαπραγματεύσεις για ειρηνική λύση. Αν και ακούγεται ως μια παρακινδυνευμένη επιλογή, δεδομένου και του ιστορικού βίας ανάμεσα στους Τουαρέγκ και το στρατό του Μάλι, το γεγονός και μόνο ότι συζητείται δείχνει την περιπλοκότητα του προβλήματος.
Το άλλο μεγάλο ζήτημα για τη Γαλλία πριν προχωρήσει στην επόμενη μέρα είναι τι αφήνει πίσω της. Αν και έχει διαμηνύσει επανειλημμένως ότι δεν επιθυμεί να μείνει για πολύ αλλά να παραδώσει τη σκυτάλη στις αφρικανικές δυνάμεις, δεν μπορεί να φύγει προτού εδραιώσει την ασφάλεια στις ανακακαληφθείσες περιοχές ούτε προτού τεθούν οι βάσεις ενός διαλόγου Βορρά-Νότου. Πέραν του κινδύνου επανεμφάνισης των εξτρεμιστών ισλαμιστών, υπάρχει ο κίνδυνος νέων εκτροπών εκ μέρους του στρατού του Μάλι εναντίον Αράβων και Τουαρέγκ και γενικότερης αναζωπύρωσης των εθνοτικών εντάσεων. Η Γαλλία γνωρίζει ότι η λύση στην κρίση του Μάλι δεν μπορεί να είναι μόνο στρατιωτική και ότι από τη στιγμή που ενεπλάκη σ' αυτή δεν μπορεί ν' αφήσει πίσω της το χάος χωρίς να θεωρηθεί και η ίδια υπεύθυνη. Γι' αυτό και την Τετάρτη κάλεσε την επίσημη ηγεσία της χώρας να ξεκινήσει αμέσως τις συνομιλίες «με όλους τους νόμιμους εκπροσώπους των πληθυσμών του Βορρά» και ακόμη «και με τις μη τρομοκρατικές ένοπλες ομάδες που αναγνωρίζουν την εδαφική ακεραιότητα του Μάλι».
Το πρώτο βήμα
Η υιοθέτηση από τη Βουλή στο Μπαμάκο ενός πολιτικού οδικού χάρτη για την επόμενη ημέρα, που προβλέπει διάλογο για την εθνική συμφιλίωση και διεξαγωγή εκλογών μέχρι τα τέλη Ιουλίου, συνιστά ένα σημαντικό πρώτο βήμα. Μένει η ολοκλήρωση των στρατιωτικών επιχειρήσεων, η διασφάλιση των ανακτηθεισών περιοχών και η προστασία των κατοίκων τους, οι διαπραγματεύσεις στο πλαίσιο της διαδικασίας εθνικής συμφιλίωσης, η αποκατάσταση της πολιτικής σταθερότητας και ίσως, μετά απ' όλα αυτά, η οικονομική ανασυγκρότηση. Η απόσταση από το Μπαμάκο στο Κιντάλ καλύφθηκε σε τρεις εβδομάδες. Η αντίστροφη πορεία για τη συνάντηση, αντί της σύγκρουσης, Βορρά-Νότου θα πάρει πολύ περισσότερο.
(Πηγές: Ασ. Πρες-Γαλλικό-Ρόιτερς)