Η ραγδαία άνοδος σε πετρέλαιο και λιπάσματα αυξάνει το κόστος παραγωγής, απειλεί την αγροτική παραγωγή και οδηγεί σε ανατιμήσεις σε φρούτα, λαχανικά και τρόφιμα
Οι συνεχείς ανατιμήσεις στο πετρέλαιο κίνησης και η άνοδος των διεθνών τιμών των λιπασμάτων διαμορφώνουν ένα εκρηκτικό σκηνικό για την αγροτική παραγωγή, με εκπροσώπους του πρωτογενούς τομέα να προειδοποιούν για πιθανές ελλείψεις σε φρούτα και λαχανικά και αυξήσεις στα ράφια, καθώς η ανεπαρκής λίπανση μπορεί να μειώσει την παραγωγή και το αυξημένο κόστος μετακυλίεται στα προϊόντα. Σύμφωνα με ειδικούς, οι αυξήσεις στα λιπάσματα οφείλονται στο υψηλό ενεργειακό κόστος, ενώ επιβαρύνονται και τα μεταφορικά και οι ζωοτροφές, με τους Έλληνες παραγωγούς να δυσκολεύονται να μετακυλίσουν το κόστος και να παραμένουν εκτεθειμένοι στον ανταγωνισμό, την ώρα που ζητούνται άμεσα μέτρα στήριξης σε καύσιμα, ενέργεια και ρευστότητα, καθώς ήδη οι καταναλωτές περιορίζουν τις δαπάνες τους και το 62% των νοικοκυριών δυσκολεύεται να καλύψει τις βασικές ανάγκες.
Οι συνεχείς ανατιμήσεις στο πετρέλαιο κίνησης και η εκτόξευση των διεθνών τιμών των λιπασμάτων δημιουργούν εκρηκτικό μείγμα για τις τιμές των οπωροκηπευτικών προϊόντων. Οι εκπρόσωποι του πρωτογενούς τομέα προειδοποιούν μιλώντας στην ΕΡΤ για ενδεχόμενες ελλείψεις σε φρούτα και λαχανικά, αλλά και για αυξήσεις στις τιμές στα ράφια.
Ο αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Μεσσηνίας, Χρήστος Θεοδωρακόπουλος, τόνισε: «Στα προϊόντα μας, αν δεν γίνει σωστή λίπανση, θα έχουμε μείωση της παραγωγής». Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Συλλόγου Χανδρινού Μεσσηνίας υπογράμμισε ότι «όλες αυτές οι αυξήσεις μετακυλίονται στα προϊόντα».
Η χρηματιστηριακή τιμή της ουρίας, ενός από τα πιο διαδεδομένα λιπάσματα, έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2022, αγγίζοντας τα 601 δολάρια ανά τόνο. Ο πρόεδρος των Ελευθέρων Επαγγελματιών Γεωπόνων Μεσσηνίας, Απόστολος Ζωντανός, επισήμανε ότι «υπάρχει τεράστια έλλειψη σε πρώτες ύλες, ειδικά στη θεωρία, που συνδέεται άμεσα με το φυσικό αέριο», με τις αυξήσεις να φτάνουν το 50% σε σχέση με δύο μήνες πριν. Παράλληλα, ο αγρότης Χρήστος Σουλιώτης σημείωσε ότι οι βιομηχανίες έχουν σταματήσει τις παραδόσεις λιπασμάτων.
Σημαντικές πιέσεις στο κόστος παραγωγής ασκεί και το πετρέλαιο κίνησης, που χρησιμοποιούν οι αγρότες για τα τρακτέρ τους. Η μέση πανελλαδική τιμή του έχει αυξηθεί κατά 33 λεπτά το λίτρο από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, φτάνοντας πλέον τα 1,9 ευρώ το λίτρο. Ο αγρότης Ιορδάνης Ιωαννίδης ανέφερε: «Δεν μπορούμε πλέον να γεμίσουμε το ντεπόζιτο του τρακτέρ για να δουλέψουμε». Η Σταυρούλα Γκαργκουλα, γραμματέας του Αγροτοκτηνοτροφικού Συλλόγου Μεσσηνής, τόνισε ότι η παραγωγή πατάτας κοστίζει πλέον 80–100 ευρώ το στρέμμα σε πετρέλαιο, από 60–80 ευρώ που ήταν πριν.
Η αύξηση του κόστους παραγωγής έχει ήδη επηρεάσει τις τιμές ορισμένων αγροτικών προϊόντων. Για παράδειγμα, οι εγχώριες ντομάτες σε μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ πωλούνται πλέον στα 2,35 ευρώ το κιλό, από 1,88 ευρώ στα τέλη Φεβρουαρίου, καταγράφοντας αύξηση 25%.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο πλήγμα στον πληθωρισμό των τροφίμων παραμένει το μοσχαρίσιο κρέας. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, μιλώντας στο Reuters, προανήγγειλε μέτρα για τη συγκράτηση της τιμής του, δηλώνοντας: «Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να εξετάσει σε βάθος την κατάσταση και να δει τι διαφορετικό θα μπορούσε να γίνει». Παράλληλα, η κυβέρνηση βρίσκεται σε διαβουλεύσεις για τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων, με στόχο άμεση παρέμβαση.
Ο καθηγητής Αγροτικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Γιώργος Βλόντζος, και ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ, Γιώργος Καββαθάς, τόνισαν επίσης στην ΕΡΤ ότι οι αυξήσεις στα λιπάσματα – ιδίως στα αζωτούχα – συνδέονται με το υψηλό ενεργειακό κόστος παραγωγής τους. Παράλληλα, αυξάνονται και τα μεταφορικά κόστη, ενώ σε πολλές αναπτυσσόμενες χώρες οι κρατικές επιδοτήσεις για αγροτικές εισροές επιβαρύνουν περαιτέρω τις οικονομίες τους.
Στον τομέα των ζωοτροφών, η αλλαγή στις θαλάσσιες μεταφορές λόγω γεωπολιτικών εξελίξεων οδηγεί σε επιπλέον αύξηση κόστους, το οποίο μετακυλίεται στον καταναλωτή. Ωστόσο, στην Ελλάδα οι παραγωγοί δυσκολεύονται να μεταφέρουν το αυξημένο κόστος στην αλυσίδα, καθιστώντας τους ευάλωτους στον διεθνή ανταγωνισμό. Η εξέλιξη της κατάστασης θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια του πολέμου.
Ο κ. Καββαθάς υπογράμμισε την ανάγκη για άμεσα και εμπροσθοβαρή μέτρα στήριξης, ειδικά σε καύσιμα και ηλεκτρική ενέργεια, καθώς και για ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, όπως έγινε με την επιστρεπτέα προκαταβολή κατά την πανδημία. Όπως ανέφερε, ήδη παρατηρούνται πιέσεις στην αγορά, με τους καταναλωτές να περιορίζουν τις δαπάνες τους, ενώ το 62% των νοικοκυριών δυσκολεύεται να καλύψει βασικές ανάγκες, σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου της ΓΣΕΒΕΕ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου