F-35: Κινέζοι αναλυτές λένε ότι τα stealth μαχητικά εντοπίζονται

Από Ιωάννα Ηλιάδη

Κινέζοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι το πλήγμα σε F-35 πάνω από το Ιράν δείχνει πως τα stealth εντοπίζονται από συστήματα EO/IR.

Οι ζημιές που υπέστη αμερικανικό F-35 σε αποστολή πάνω από το Ιράν αξιοποιούνται από Κινέζους αναλυτές που υποστηρίζουν ότι τα stealth αεροσκάφη δεν είναι αόρατα. Η ανάγνωσή τους εστιάζει στο ενδεχόμενο εντοπισμού από ηλεκτροοπτικά και υπέρυθρα συστήματα αισθητήρων, δηλαδή από μέσα που δεν βασίζονται αποκλειστικά στο συμβατικό ραντάρ.

Η πρώτη γνωστή περίπτωση πολεμικής φθοράς σε F-35 κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης με το Ιράν δεν αντιμετωπίζεται από κινεζικά μέσα μόνο ως ένα μεμονωμένο στρατιωτικό επεισόδιο. Παρουσιάζεται ως ένδειξη ότι η χαμηλή παρατηρησιμότητα δεν αρκεί από μόνη της για να προστατεύσει ένα μαχητικό πέμπτης γενιάς όταν απέναντί του υπάρχει πολυεπίπεδο δίκτυο αισθητήρων και αεράμυνας.

Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση είχε αναγνωρίσει ότι ένα F-35 πραγματοποίησε αναγκαστική προσγείωση σε περιφερειακή βάση ύστερα από πολεμική αποστολή πάνω από το Ιράν, σημειώνοντας ότι ο πιλότος είναι σε σταθερή κατάσταση και ότι το περιστατικό βρίσκεται υπό διερεύνηση. Η ιρανική πλευρά, από την άλλη, υποστήριξε ότι έπληξε αμερικανικό αεροσκάφος πάνω από το κεντρικό Ιράν.

Εκεί ακριβώς παρεμβαίνουν οι Κινέζοι αναλυτές. Το βασικό τους επιχείρημα είναι ότι το περιστατικό δείχνει πως ακόμη και ένα αεροσκάφος όπως το F-35 μπορεί να εντοπιστεί από ηλεκτροοπτικά και υπέρυθρα συστήματα αισθητήρων, τα γνωστά EO/IR. Πρόκειται για μέσα που μπορούν να παρακολουθούν θερμικά και οπτικά ίχνη, χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από την αντανάκλαση ραντάρ. Με αυτή τη λογική, το stealth δεν καταργείται, αλλά περιορίζεται ως πλεονέκτημα όταν απέναντί του υπάρχει συνδυασμός τεχνολογιών εντοπισμού.

Η κινεζική ανάγνωση μεταφέρει τη συζήτηση από το αν πράγματι χτυπήθηκε το συγκεκριμένο F-35 στο τι σημαίνει αυτό για τη μελλοντική αεροπορική μάχη. Σύμφωνα με αυτή τη σχολή σκέψης, η χαμηλή διατομή ραντάρ δεν εξασφαλίζει ότι ένα μαχητικό δεν θα γίνει αντιληπτό από άλλους αισθητήρες, ιδιαίτερα όταν πετά σε επιχειρησιακό περιβάλλον με μεγάλη θερμική, οπτική και ηλεκτρομαγνητική παρακολούθηση.

Αυτό έχει ιδιαίτερη αξία, επειδή εδώ και χρόνια δίνεται έμφαση σε παθητικά μέσα εντοπισμού, σε ολοκληρωμένα δίκτυα αισθητήρων και σε αρχιτεκτονικές αεράμυνας που δεν στηρίζονται μόνο στα κλασικά ραντάρ έρευνας και εγκλωβισμού. Το επιχείρημα είναι απλό. Αν ένα stealth αεροσκάφος μπορεί να εντοπιστεί έγκαιρα από EO/IR συστήματα, τότε μπορεί να παρακολουθηθεί, να μεταβιβαστούν στοιχεία στόχευσης και τελικά να δεχθεί εμπλοκή από επίγεια αντιαεροπορικά μέσα ή από άλλες πλατφόρμες.

Για την αμερικανική πλευρά, το F-35 εξακολουθεί να είναι ένα από τα πιο προηγμένα μαχητικά στον κόσμο, με τεράστιες δυνατότητες στη σύντηξη δεδομένων, στην επίγνωση τακτικής κατάστασης και στη διείσδυση σε περιβάλλον υψηλής απειλής. Όμως το περιστατικό, ανεξάρτητα από το πώς θα κλείσει η τεχνική έρευνα, προσφέρει σε αντιπάλους των ΗΠΑ ένα πολύτιμο αφήγημα. Ότι δηλαδή το stealth δεν ισοδυναμεί με αορατότητα και ότι η τεχνολογική εξέλιξη της αεράμυνας μπορεί να διαβρώσει το πλεονέκτημα των αμερικανικών αεροπορικών πλατφορμών.

Αυτός είναι και ο λόγος που η κινεζική προβολή του θέματος έχει μεγαλύτερη σημασία από το ίδιο το περιστατικό. Η εποχή στην οποία τα stealth θεωρούνταν σχεδόν απρόσβλητα απέναντι σε επίγεια αεράμυνα αμφισβητείται όλο και πιο ανοιχτά.

Το θέμα αφορά το σύνολο του μελλοντικού αεροπορικού πολέμου, από τη Μέση Ανατολή μέχρι τον Ινδο-Ειρηνικό. Αν τα παθητικά συστήματα εντοπισμού αποδειχθούν αρκετά αποτελεσματικά ώστε να μειώνουν την επιχειρησιακή αξία του stealth, τότε θα αλλάξει όχι μόνο η σχεδίαση των μαχητικών, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο σχεδιάζονται οι αεροπορικές επιδρομές, η συνοδεία, η καταστολή αεράμυνας και η ίδια η λογική της αεροπορικής υπεροχής.