«H μόνη μου επιλογή είναι να παραιτηθώ» δήλωσε ο εκπρόσωπος του –γνωστού πλέον- WikiLeaks, Daniel Scmitt, ο οποίος σε συνέντευξή του στο Spiegel μίλησε για τη διαφωνία του με τον ιδρυτή της ιστοσελίδας Julian Assange, καθώς και για τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η οργάνωση.Διαβάστε το υπόλοιπο άρθρο»
Νεκρός ο αναπληρωτής κυβερνήτης και άλλοι πέντε άνθρωποι. 
Ένας Αμερικανός στρατιώτης τελεί υπό κράτηση, μετά τις υποψίες σε βάρος του για το θάνατο την περασμένη εβδομάδα δύο εκ των συντρόφων του στο Ιράκ, ανακοίνωσε σήμερα ο αμερικανικός στρατός.
«Ο στρατιώτης Νεφταλί Πλατέρο έχει προφυλακιστεί, σε σχέση με τη δολοφονία δύο στρατιωτών στις 23 Σεπτεμβρίου στο Ιράκ», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Ο στρατιώτης Πλατέρο θεωρείται ύποπτος και για τον τραυματισμό τρίτου στρατιώτη σε αυτό τον πυροβολισμό, σύμφωνα με την ανακοίνωση που δεν διευκρινίζει που έλαβε χώρα αυτό το επεισόδιο.
«Εκφράζουμε τα συλλυπητήριά μας στις οικογένειες των στρατιωτών που έχασαν τη ζωή τους», αναφέρει στην ανακοίνωση ο στρατηγός Τζέφρι Μπουσάναν, ο εκπρόσωπος των αμερικανικών δυνάμεων στο Ιράκ. «Νιώθουμε θλίψη για το τραγικό αυτό περιστατικό».
Με τους θανάτους αυτούς αυξάνεται σε 4.424 ο αριθμός των Αμερικανών στρατιωτών που έχουν σκοτωθεί στο Ιράκ μετά την αμερικανική εισβολή στη χώρα το 2003, σύμφωνα με απολογισμό του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων που βασίζεται σε στοιχεία της ανεξάρτητης ιστοσελίδας www.icasualties.org.
Ο αμερικανικός στρατός αριθμεί πλέον λιγότερους από 50.000 άνδρες στη χώρα αυτή, έναντι 170.000 στρατιωτών που είχαν αναπτυχθεί στη χώρα όταν είχε κλιμακωθεί η διαθρησκευτική βία το 2007. Η πλήρης αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων προβλέπεται στα τέλη του 2011.
Στις 15 Ιουνίου 2010 η ΠΟΣ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Σιδηροδρομικών) προσέφυγε στη Δικαιοσύνη με μια μηνυτήρια αναφορά που -αν ακολουθούσαμε την αργκό των ΜΜΕ- θα την χαρακτηρίζαμε «κόλαφο» για όλες τις κυβερνήσεις των τελευταίων ετών και «αποκάλυψη σκανδάλων μαμούθ», «διασπάθιση δισεκατομμυρίων ευρώ του δημοσίου χρήματος» που οδήγησαν στην «τεράστια μαύρη τρύπα» του ΟΣΕ και των θυγατρικών του εταιρειών.
Του Ιού της Κυριακής από την Ελευθεροτυπία, 26.9.2010. Φορείς του Ιού: Τάσος Κωστόπουλος, Δημήτρης Τρίμης, Άντα Ψαρρά, Δημήτρης Ψαρράς.
Ωστόσο, ο τύπος, με ελάχιστες εξαιρέσεις στα ψιλά και περιορίζοντας την υπόθεση μόνο σε ό,τι αναφερόταν στις υπό διερεύνηση προμήθειες του ΟΣΕ από τη Siemens, δεν αξιολόγησε την είδηση και δεν δημοσιοποίησε τα πολύ ουσιαστικά στοιχεία που αναφέρονταν στο επίσημο έγγραφο των σιδηροδρομικών.
Αντίθετα, όλο το επόμενο χρονικό διάστημα και βέβαια την ερχόμενη βδομάδα που συζητείται στη Βουλή το νομοσχέδιο για την «εξυγίανση» του ΟΣΕ, οι πολίτες παρακολουθούν την κλιμάκωση μιας επικοινωνιακής καταιγίδας που ξεκίνησε με τη δήλωση του Δ. Ρέππα ότι «από το Λιανοκλάδι στη Λαμία, ο επιβάτης στοιχίζει 200 ευρώ» -θεωρώντας, κατά πώς φαίνεται, ο υπεύθυνος υπουργός για τις Μεταφορές ότι «κανονικά» στην τιμή του εισιτηρίου πρέπει να υπολογίζεται με... κοινωνικά κριτήρια η αποπληρωμή εκ μέρους του κάθε πελάτη του ΟΣΕ των τόκων και των χρεολυσίων, ύψους 2.644.992.475 ευρώ και 8.426.686.993 ευρώ αντιστοίχως (σύνολο 11,072 δισεκατομμύρια ευρώ), με τα οποία οι κυβερνήσεις φέσωσαν και διέλυσαν συστηματικά και εσκεμμένα τους σιδηροδρόμους.
Η στρατηγική της απαξίωσης
Η προπαγάνδα, σύμφωνα με τα δοκιμασμένα δόγματα του νεοφιλευθερισμού και του ΔΝΤ, ενοχοποιεί για τα χρέη του Οργανισμού τους υπεράριθμους εργαζόμενους (που έχουν μειωθεί ήδη κατά 2.500 σε πέντε χρόνια), τις συλλογικές τους συμβάσεις, το κόστος των υπερωριών και «των εκτός έδρας» τους, τη «χαμηλή τους παραγωγικότητα» κ.ο.κ. Σε άλλες περιπτώσεις κάτι ακούγεται αορίστως για «προβληματικές διοικήσεις», κάτι για τα «πανάκριβα δρομολόγια χωρίς επιβάτες που πρέπει να καταργηθούν και τα χαμηλά κόμιστρα που δεν αποσβένουν τα ελλείμματα» και οπωσδήποτε επαναλαμβάνεται η γνωστή θεωρία της αναξιοποίητης «μυθώδους ακίνητης περιουσίας» του ΟΣΕ και τα καλά της «ανταγωνιστικής ιδιωτικοποίησης» τύπου ΚΤΕΛ - τα οποία ΚΤΕΛ, παρεμπιπτόντως, επιδοτούνται γενναία απ' το Δημόσιο. Ούτε μια αναφορά στο στοιχειώδες ερώτημα ποιοι, πότε και πώς χρέωσαν τον ΟΣΕ.
Από τα ίδια τα στοιχεία του ΟΣΕ και του υπουργείου Μεταφορών -όπως αναφέρεται και στη μηνυτήρια αναφορά της ΠΟΣ- προκύπτει ότι τα χρέη και το διογκούμενο έλλειμμα του ΟΣΕ οφείλονται σε τρεις βασικούς λόγους:
Α. Στη μη καταβολή από το ελληνικό Δημόσιο της συμμετοχής που οφείλει για τα συγχρηματοδοτούμενα με την Ευρωπαϊκή Ενωση έργα σιδηροδρομικής υποδομής και ανάπτυξης, όπως είχε υποχρέωση με βάση το Ευρωπαϊκό Δίκαιο και τις συγκεριμένες διμερείς συμβάσεις συγχρηματοδότησης. Αντ' αυτού, οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και Ν.Δ, για να πάρουν τα χρήματα από την Ε.Ε., διέταζαν τις (διορισμένες) διοικήσεις του ΟΣΕ και των θυγατρικών του να δανείζονται με ψηλά επιτόκια από διάφορες τράπεζες υπέρογκα ποσά. Τα δάνεια αυτά, με τη γνωστή μέθοδο της «δημιουργικής λογιστικής», δεν τα ενέγραφαν στον τακτικό προϋπολογισμό του κράτους, κοροϊδεύοντας τους κουτόφραγκους.
Β. Στην παράλειψη σύναψης συμφωνιών με το Δημόσιο και άλλους φορείς ώστε να καταβάλλονται στον ΟΣΕ οι δαπάνες άσκησης της όποιας κοινωνικής ή άλλης πολιτικής, όπως συμβαίνει με όλα τα ευρωπαϊκά σιδηροδρομικά δίκτυα (αλλά και στη χώρα μας με τις κρατικές επιδοτήσεις σε αεροπορικές εταιρείες, ακτοπλοϊκές γραμμές, ΚΤΕΛ κ.λπ.).
Γ. Στη γενικότερη κακοδιαχείριση και κακοδιοίκηση που ασκήθηκε από τις διορισμένες διοικήσεις του Οργανισμού, οι οποίες, μεταξύ άλλων εγκληματικών λαθών και παραλείψεων, επιβάρυναν τον ΟΣΕ με άσκοπες δαπάνες, δεν περιφρούρησαν -όπως είχαν υποχρέωση- περιουσιακά στοιχεία του Οργανισμού, δεν έλαβαν τα αναγκαία μέτρα για την ταχύτερη, οικονομικότερη και αποτελεσματικότερη πρόοδο των έργων υποδομής, δεν ασχολήθηκαν αποτελεσματικά με τις πραγματικές δυνατότητες διεύρυνσης του κύκλου εργασιών του σιδηροδρόμου (λ.χ. δεν συνέδεσαν τα λιμάνια με τα τρένα για τις εμπορικές μεταφορές).
Θα πληρώσει κανείς;
Στην ίδια μηνυτήρια αναφορά περιέχονται και ορισμένες συγκεκριμένες σοβαρές καταγγελίες σκανδάλων περί τον ΟΣΕ που, παρότι σποραδικά απασχόλησαν σε κάποιο βαθμό τον τύπο και τη Βουλή, ουδέποτε διερευνήθηκαν από την (έτσι κι αλλιώς απρόθυμη να μπλέκει, αλλά και «μποτιλιαρισμένη») Δικαιοσύνη. Ειδικά γίνεται αναφορά:
«Στις επτά (7) προγραμματικές συμβάσεις του ΟΣΕ που υπεγράφησαν τον Δεκέμβριο του 1997, ύψους 180 δισεκατομμυρίων δραχμών για την κατασκευή τροχαίου υλικού. Ανάμεσά τους και η προγραμματική Συμφωνία 33α με τη Siemens (2,99 δισ. δραχμές για τη θυγατρική και 159 εκατ. μάρκα για τη μητρική), Π.Σ. 39 (117 εκατ. μάρκα για τη μητρική Siemens και την Krauss Maffei την οποία αντιπροσωπεύει ο κ. Θωμάς Λιακουνάκος), 41α (26 δισ. δραχμές για τις εταιρείες TEMOINSA και Siemens AG από κοινού) και 1/97 με τους ΗΣΑΠ (ύψους 227,1 εκατ. μάρκων σε κοινοπραξία Siemens-Bombardier).
Στη Σύμβαση που υπέγραψε, τον Απρίλιο του 2005 η νέα διοίκηση του ΟΣΕ, με κοινοπραξία των εταιρειών ΑΚΤΩΡ/ΤΕΡΝΑ/Siemens με αντικείμενο τα έργα του προαστιακού σιδηροδρόμου. Το ύψος της σύμβασης ήταν 160 εκατ. ευρώ και από αυτά 40 αντιστοιχούσαν στο μερίδιο της Siemens.
Στην αποχώρηση από την ηγεσία του ΟΣΕ του πρόεδρου κ. Ν. Μπαλτά και του διευθύνοντος σύμβουλου κ. Δ. Χιόνη εν μέσω καταγγελιών από το ΠΑΣΟΚ για «φωτογραφικές» προκηρύξεις διαγωνισμών και σκάνδαλα στις προμήθειες τροχαίου υλικού ύψους 1 δισ. ευρώ.
Σε καταγγελίες του υπεύθυνου Μεταφορών του ΠΑΣΟΚ, κ. Κ. Ρόβλια, για αδικαιολόγητη αύξηση του ελλείμματος του ΟΣΕ το 2006 κατά 45%, σε σχέση με το 2003 (473 εκατ. ευρώ), ενώ ο οργανισμός απώλεσε κονδύλια άνω των 600 εκατ. ευρώ από το Γ' ΚΠΣ. Τη σκανδαλώδη μίσθωση οκτώ μηχανών τύπου Ντεζίρογια οκτώ μήνες με το ποσό των 8 εκατ. ευρώ. Τις αδικαιολόγητες καθυστερήσεις ολοκλήρωσης του έργου εγκατάστασης πληροφοριακού συστήματος, κ.λπ.
Σε δεκατρείς (13) συμβάσεις η τελική υπέρβαση των οποίων εν σχέση με την προεκτιμούμενη αμοιβή κινήθηκε σε ποσοστά από 105% έως 7.445%!
Σε καταγγελίες του κ. Γρ. Νιώτη, Α' Αντιπροέδρου της Βουλής, για κακοδιαχείριση και αδικαιολόγητες καθυστερήσεις έργων.
Σε καταγγελίες στην Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής για τη διερεύνηση της υπόθεσης SIEMENS α) του κ. Μάνου Παναγιώτου, διευθυντή του ΟΣΕ σχετικά με δύο συμβάσεις του ΟΣΕ και της ΕΡΓΟΣΕ που έχουν υπογραφεί με τη SIEMENS, η μία σε κοινοπραξία και η άλλη από μόνη της, τη σύμβαση 994/2005 που είχε αντικείμενο τον προαστιακό σιδηρόδρομο για το κομμάτι από Πειραιά, Αθήνα μέχρι τις Τρεις Γέφυρες. Το δεύτερο είναι για το ψηφιακό σύστημα ραδιοκάλυψης των GSM-R, το οποίο ξεκίνησε από τον ΟΣΕ, υπηρεσιακά και στην συνέχεια το ανέλαβε η ΕΡΓΟΣΕ. Και β) του Δημήτρη Καραπάνου, μέλους (ως εκπρόσωπος των εργαζομένων) επί σειρά ετών του δ.σ. του ΟΣΕ, για τις συμβάσεις που έγιναν με αντισυμβαλλόμενα τα Ελληνικά Ναυπηγεία, στην ουσία όμως, κυρίαρχος αντισυμβαλλόμενος, όπως είπε, ήταν η SIEMENS, οι οποίες υπεγράφησαν βεβιασμένα, στις 22 Δεκέμβρη 1997. Επίσης αναφέρθηκε σε κατατμήσεις έργων, «επιλήψιμους» διαγωνισμούς και αναθέσεις, αδικαιολόγητες παρατάσεις στην πορεία των έργων κ.λπ.
Σε σκανδαλώδεις καταπατήσεις στο υπό κατασκευή εμπορευματικό κέντρο του Θριασίου από ιδιώτες επιχειρηματίες που χωρίς κανένα νόμιμο δικαίωμα έχουν καταλάβει μεγάλους αποθηκευτικούς χώρους, ιδιοκτησίας ΟΣΕ που έχει παραχωρήσει στη ΓΑΙΑΟΣΕ Α.Ε., τους οποίους χρησιμοποιούν για λογαριασμό τους, καταναλώνοντας παράλληλα ηλεκτρικό ρεύμα και νερό από τις παροχές του ΟΣΕ αξίας εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ το μήνα χωρίς ο ΟΣΕ μέχρι πρόσφατα να έχει λάβει οποιοδήποτε μέτρο για την αποβολή τους.
Σε περιπτώσεις κατασπατάλησης δημόσιου χρήματος για έργα και προμήθειες όπως οι παρακάτω: α) Ανατέθηκαν από τη διοίκηση του ΟΣΕ μελέτες ύψους 70 εκατ. ευρώ για τη Σιδηροδρομική Εγνατία χωρίς να έχει εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση του έργου, με αποτέλεσμα οι μελέτες αυτές να είναι άχρηστες. β) Κατασκευάστηκε σιδηροδρομική γραμμή Κρυονερίου-Αγρινίου χωρίς καμία άλλη πρόβλεψη για τη λειτουργία της, με αποτέλεσμα να είναι σήμερα εντελώς άχρηστη. γ) Παραγγέλθηκαν δώδεκα (12) αμαξοστοιχίες railbus και παρελήφθησαν οι οποίες πρώτον, δεν είχαν τουαλέτες και δεύτερον, δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν λόγω μη εφαρμογής των τροχών τους στις ράγες. δ) Ανακατασκευάστηκε η γραμμή Κορίνθου-Τρίπολης κόστους δεκάδων εκατομμύριων ευρώ και μετά την ολοκλήρωση του έργου το τρένο κινείται με μικρότερη ταχύτητα από ό,τι προηγουμένως. ε) Κατασπαταλώνται δεκάδες εκατομμυρίων ευρώ κατ' έτος για τη χρησιμοποίηση εταιρειών security και καθαρισμού, εργασίες τις οποίες μπορούσε να διεκπεραιώσει το ίδιο το προσωπικό με πολύ μικρό κόστος».
Σιδηρόδρομος-μινιατούρα
Ολα τα προηγούμενα παράτυπα και παράνομα δάνεια, τα «πολιτικά χρέη», τα σκάνδαλα ανάθεσης έργων που δεν ολοκληρώθηκαν ή υπεροτιμολογήθηκαν και οι μίζες τους, οδεύουν προς «περαίωση» (δηλαδή προς παραγραφή) και εκείνο που έρχεται, με βάση το σχέδιο νόμου του ΠΑΣΟΚ-τρόικας, είναι ένας σιδηρόδρομος-μινιατούρα με δίκτυο 800 χλμ. από τα 2.400 χλμ. που ήταν έως πριν από λίγο καιρό. Η ακίνητη περιουσία του ΟΣΕ μεταφέρεται στο υπουργείο Οικονομικών, προκειμένου να βγει στο σφυρί. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ιδιωτικοποιείται με την παραχώρηση του 49% και του μάνατζμεντ σε ιδιώτες. Η νέα ιδιωτική ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα μπορεί να αλλάζει το οργανόγραμμά της, τους κανονισμούς της και να απολύει ελεύθερα εργαζόμενους. Να προσλαμβάνει με ατομικές συμβάσεις. Το τροχαίο υλικό και η συντήρηση περνούν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Σε ένα μήνα από την ψήφιση του νόμου, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ κρίνει ποια δρομολόγια είναι ασύμφορα (τα οποία και θα καταργεί), εκτός εάν βρεθεί χρηματοδότης. Διαμορφώνεται νομοθετικό πλαίσιο για την είσοδο και άλλων ιδιωτικών τρένων στις επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές. Ιδιωτικοποιούνται τα εμπορευματικά κέντρα και οι επεκτάσεις του προαστιακού.
Από το έντυπο «Αποψη» της Σιδηροδρομικής Ενωτικής Κίνησης αντιγράφουμε: «Το 1996 από κοινοτικά κονδύλια και από το ΠΔΕ είχε συγκεντρωθεί ένα ποσό γύρω στα 9 δισ. ευρώ με σκοπό να γίνει έως το 2004: Ο εξυγχρονισμός του άξονα ΠΑΘΕΠ. Η κατασκευή προαστιακού προς Κόρινθο-Κιάτο, Χαλκίδα-Θήβα και αεροδρόμιο. Η ανανέωση τροχαίου υλικού για ηλεκτροκίνητα τρένα. Η βελτίωση του υπόλοιπου δικτύου. Η κατασκευή εμπορευματικού κέντρου στο Θριάσιο και σύνδεση με το λιμάνι του Πειραιά. Αυτό το τεράστιο κονδύλι το διαχειρίστηκαν οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και Ν.Δ. με υπουργούς Μαντέλη, Βερελή, Παπαντωνίου, Χριστοδουλάκη, Λιάπη, Χατζηδάκη και Αλογοσκούφη. Ομως τα έργα δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ».
Βρίσκεστε στο παλαιό site του www.enet.gr
Το www.enet.gr άλλαξε.
Το Web site της Ελευθεροτυπίας και της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας άλλαξε και βρίσκεται στη διεύθυνση www.enet.gr.
Στο παρόν site βρίσκεται μόνο το αρχείο των εκδόσεων από τις αρχές του 2001 ως και τις 30 Μαρτίου 2009.
Φαντάρε, πού πας;
Κανένας δεν δικαιολογείται ως «κωλυόμενος» στο προσκλητήριο των απανταχού φαντάρων. Βρισκόμαστε σε συνεχή επιφυλακή!
Ευπρόσδεκτοι για κατάταξη στη στήλη ανταποκριτές από όλες τις μονάδες, όλων των όπλων. Απαραίτητα προσόντα: παρατηρητικότητα, εργατικότητα, χιούμορ και ενθουσιασμός. Καρφιά, τσάτσοι και «ψαράδες» αποκλείονται.
Στείλτε αιτήσεις και βιογραφικά σημειώματα στην «Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία», Μίνωος 10-16, 117 43 Αθήνα, για τη στήλη «Φαντάρε πού πας;». Περιμένουμε και τα δικά σας τετράστιχα, σκίτσα και φωτογραφίες. Αν ντρέπεστε, πάρτε μας τηλέφωνο στο 210 92.96.339 κάθε Δευτέρα και Παρασκευή 7-9 μ.μ. Εχεμύθεια εγγυημένη. Μέλλον εξασφαλισμένο.
Πατήστε εδώ για να στείλετε το δικό σας μήνυμα, τη μάχιμη ανταπόκριση για τελευταία νέα από τη μονάδα σας, σχόλια, παρατηρήσεις ή τυχόν απορίες
Αναφορά με βγάλανε
γιατί λαγοκοιμόμουν κι εγώ τους είπα, αγάπη μου,
εσένα πως σκεφτόμουν
Συνήγορος και του οπλίτη
Η ανεξάρτητη Αρχή μπορεί να εξετάζει και αναφορές που κάνουν φαντάροι
Πλήρη αρμοδιότητα για τη διερεύνηση αναφορών από φαντάρους έχει ο «Συνήγορος του Πολίτη». Το θέμα έρχεται στην επικαιρότητα με την πρόταση της Νεολαίας ΠΑΣΟΚ για τη δημιουργία «Συνηγόρου του στρατευμένου νέου».
Για όλους και για όλα μπορούν να κάνουν αναφορά οι φαντάροι στο «Συνήγορο του Πολίτη».
*Εξαγγελία για τη θέσπιση «Συνηγόρου του Οπλίτη» είχε γίνει προ 10ετίας, από τον τότε πρωθυπουργό Κ. Σημίτη. Τότε, η λειτουργία των ανεξάρτητων αρχών βρισκόταν στα σπάργανα και δεν ήταν ευρέως γνωστό πού ξεκινούν και μέχρι πού φτάνουν οι αρμοδιότητές του. Βεβαίως, την εξαγγελία του τότε πρωθυπουργού έπνιξαν αργότερα οι αντιδράσεις αποστράτων αλλά και πολλών εν ενεργεία αξιωματικών από το κατεστημένο του υπουργείου Εθνικής Αμυνας.
*Στα χρόνια που μεσολάβησαν, όμως, άρχισαν να φτάνουν διάφορες αναφορές στο Συνήγορο του Πολίτη, κυρίως για στρατολογικά ζητήματα, εφαρμογή της νομοθεσίας για τους ανυπότακτους, τους μόνιμους κατοίκους εξωτερικού και την εναλλακτική θητεία.
*Κι όμως! Οσο κι αν καλλιεργείται ευρέως η πεποίθηση ότι ο στρατός αποτελεί άβατο για την ανεξάρτητη Αρχή, αυτή έχει πλήρη νομική αρμοδιότητα για όσα συμβαίνουν πίσω από τις κλειστές πύλες των στρατοπέδων. Οπως για παράδειγμα:
*Για την πειθαρχική αντιμετώπιση των φαντάρων. Για όλες οι καμπάνες, από τις φυλακές μέχρι την απλή κράτηση μπορούν να γίνουν αναφορές. Πώς επιβλήθηκαν, με ποιο αιτιολογικό, το αν δόθηκε η δυνατότητα στον στρατευμένο να απολογηθεί είναι ζητήματα που μπορούν να διερευνηθούν. Μάλιστα στο Συνήγορο είχε φτάσει αναφορά για σωρεία ποινών σε φαντάρο που αντιμετώπιζε προβλήματα εξάρτησης. Μετά τη διαμεσολάβηση ο στρατός έλεγξε μία προς μία τις ποινές και στις περισσότερες έδωσε άκυρον!
*Αναφορές για μεταθέσεις και αποσπάσεις. Η πρώτη περίπτωση που έφτασε στον Συνήγορο ήταν για μετάθεση φαντάρου το 2001, αλλά και πιο πρόσφατα ενός άλλου, που αφορούσε οικογένεια από πυρόπληκτη περιοχή.
*Για κακομεταχείριση, προσβολή της προσωπικότητας, καψώνια και αγγαρείες.
*Για τις συνθήκες διαβίωσης. Ακόμη και για τις συνθήκες υγιεινής στα μαγειρεία ή τις τουαλέτες έχουν κάθε δικαίωμα να διαμαρτυρηθούν οι φαντάροι.
*Ο Συνήγορος, μάλιστα, μπορεί να εξετάσει αναφορές ακόμη και από το μόνιμο στρατιωτικό προσωπικό (επαγγελματίες οπλίτες, υπαξιωματικούς και στελέχη ανεξαρτήτως βαθμού) με εξαίρεση όσα θέματα αφορούν την υπηρεσιακή τους κατάσταση. Δηλαδή, όλα εκτός από μεταθέσεις και αποσπάσεις.
*Στις ευρωπαϊκές χώρες ο θεσμός του Συνηγόρου δεν είναι μόνο κατοχυρωμένος στη συνείδηση των πολιτών, αλλά και των στρατιωτών. Μάλιστα το τηλέφωνό του συνήθως είναι κολλημένο σε όλα τα καρτοτηλέφωνα των μονάδων, ώστε όποιος θελήσει να μπορεί να έρθει εύκολα σε επαφή με τους εκπροσώπους της Αρχής.
*Εδώ οι φαντάροι νομίζουν ότι δεν έχουν τέτοιο δικαίωμα και φυσικά κανένας δεν τους έχει ενημερώσει: ούτε κατά την κατάταξη ούτε, πολύ περισσότερο, στην πρωινή αναφορά. Μήπως μια καλή αρχή θα ήταν να ξεκινήσουν διαλέξεις στα κέντρα εκπαίδευσης από εκπροσώπους του Συνηγόρου;
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΣΚΗΣΗ
Η τελική δοκιμασία
Του ΠΑΣΧΑΛΗ ΚΟΡΩΝΑΙΟΥ
Διαβατήριο για την πιστοποίηση του ευρωπαϊκού τακτικού σχηματισμού μάχης, που έχει συγκροτηθεί υπό την Ελλάδα, θα αποτελέσει η μεγάλη άσκηση στο πεδίο Ασκός-προφήτης στον Λαγκαδά Θεσσαλονίκης.
*Πρόκειται για άσκηση διαχείρισης κρίσης, που θα ξεκινήσει το ερχόμενο Σάββατο και θα ολοκληρωθεί στις 12 Σεπτεμβρίου. Η «Ευρώπη-ΙΙ/08» διεξάγεται δεύτερη συνεχή χρονιά στη χώρα μας και σκοπός είναι να πιστοποιηθεί ότι η ομάδα μάχης είναι έτοιμη για να της ανατεθούν ειρηνευτικές αποστολές υπό τον μοντέρνο μανδύα του ανθρωπιστικού χαρακτήρα. Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς, οι δυνάμεις πρέπει να είναι διαθέσιμες εντός 10 ημερών, απ' τη στιγμή που λάβουν εντολή και να μπορούν να αναπτυχθούν σε διάστημα πέντε έως 15 ημερών.
*Την ομάδα μάχης συγκροτούν η Ελλάδα, η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Κύπρος ως «HELBROC BG», από τα αρχικά των χωρών που συμμετέχουν. Στην άσκηση θα δώσουν «το παρών» περισσότεροι από 1.200 στρατιώτες. Η Ελλάδα θα διαθέσει ένα τάγμα, που θα υποστηρίζεται από την Αεροπορία Στρατού, δυνάμεις του μηχανικού και έχει αναλάβει τη διοικητική μέριμνα. Η Βουλγαρία θα συμμετάσχει με μία ομάδα πεζικού, η Κύπρος με δύο διμοιρίες (στρατονομίας και υγειονομικού) και η Ρουμανία με μία διμοιρία πυρηνικού-βιολογικού-χημικού πολέμου (ΠΒΧ) και μία ομάδα ψυχολογικών επιχειρήσεων.
*Στην άσκηση περιλαμβάνονται εξειδικευμένα σενάρια επιχειρήσεων εκκένωσης περιοχών, διαχωρισμού των αντιμαχόμενων μερών και, τέλος, παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας. Προβλέπεται μια υποθετική κατάσταση κρίσης, η οποία ξέσπασε σε κάποιο νησί με την κωδική ονομασία «Μεσόγειος». Υποτίθεται ότι μία μειονότητα πολιτών του νησιού είναι οργανωμένη σε παραστρατιωτικές ομάδες και κατά τη διάρκεια της κλιμάκωσης της κρίσης προχωρεί σε επιθετικές ενέργειες κατά μεγάλου αριθμού πολιτών της Ε.Ε., που κατοικούν στο ίδιο νησί. Η λεπτομέρεια είναι ότι το νησί δεν ανήκει κατ' ανάγκην στην επικράτεια της Ε.Ε.
Το σενάριο, επίσης, προβλέπει ότι οι παραστρατιωτικές ομάδες καταφεύγουν και σε επεισόδια κατά προσφύγων, που φτάνουν στο ίδιο νησί από μια νησιωτική χώρα ονόματι «Brownland».
*Οι σχεδιασμοί θέλουν να προηγείται ένα επιχειρησιακό προπαρασκευαστικό στάδιο για να ενεργοποιηθεί και να αναπτυχθεί ο τακτικός σχηματισμός μάχης, ο οποίος θα κληθεί αρχικά να διαχωρίσει τα αντιμαχόμενα μέρη. Στη συνέχεια να αποτρέψει επιπλέον καταστροφές και να διεξάγει επιχειρήσεις εκκένωσης περιοχών, όταν και όπου κριθεί ότι θα είναι απαραίτητο. Για όλες τις στρατιωτικές ενέργειες προβλέπεται ότι θα προηγηθεί η έκδοση ψηφίσματος του ΟΗΕ και επίσημης οδηγίας της Ε.Ε.
Από το μέτωπο...
«Σε όποιον δεν αρέσει να πάει να πάρει αναβολή», λένε στους φαντάρους δίκην απειλής στην 398 ΕΑΡΜΕΘ. Το κλίμα στη μονάδα πάει από το κακό στο χειρότερο, περιγράφουν ανταποκριτές μας, που διαπιστώνουν ότι -για άγνωστο λόγο- καλλιεργείται το... μίσος προς τους στρατευμένους. Λέγεται, μάλιστα, ότι έχει δοθεί «γραμμή» στο κατώτερο προσωπικό να μην διατηρεί επαφές και φιλίες μαζί τους. Πρόσφατα έκλεισαν το γυμναστήριο και απαγορεύτηκε η είσοδος στις σειρούλες, ενώ για ασήμαντες αφορμές και «παραπτώματα» κόβονται οι έξοδοι. Οταν μάλιστα έβαλαν κάποιους να καθαρίσουν έναν θάλαμο, που ήταν για καιρό κλειστός, δέχθηκαν... επίθεση από κοριούς.
Στη λήψη «έκτακτων μέτρων ασφαλείας» προχώρησαν στο 239 ΣΠ, όταν διαπίστωσαν ότι οι τουαλέτες ήταν βουλωμένες. Στον 3ο λόχο, έβαλαν «υπηρεσία φύλαξης», αλλιώς σκοπιές στους καμπινέδες.
Διαμαρτύρονται οι ΕΠ.ΟΠ. στη Ρόδο, καθώς στις μονάδες αποφασίσθηκε με προφορική διαταγή να εκτελούν όλοι δέκα υπηρεσίες το μήνα, ανεξάρτητα από το βαθμό και την οικογενειακή κατάσταση του καθενός. Ταυτόχρονα, επισημαίνουν ότι στελεχώνουν (κατά 95%) τη διμοιρία αμέσου επεμβάσεως, που συνεπάγεται ότι μένουν μέσα στο στρατόπεδο για επιφυλακή. «Προσθέστε σε όλα αυτά και τα αγήματα που επανδρώνουμε για την έπαρση και υποστολή της σημαίας στην πόλη, τα Σαββατοκύριακα... Αλλά και τις αγγαρείες που βρίσκουν να κάνουμε μετά τη λήξη των εργασιών μέχρι το απόγευμα», σημειώνουν από το 294 ΤΕ. Το νέο καθεστώς υπηρεσιών θεωρούν ότι επέβαλαν ορισμένοι φαντάροι-βύσματα για να βγαίνουν καλύτερες εξόδους. «Είναι λογικό να εργαζόμαστε 90 έως 115 ώρες την εβδομάδα;» ρωτάνε.
*Πρόκειται για άσκηση διαχείρισης κρίσης, που θα ξεκινήσει το ερχόμενο Σάββατο και θα ολοκληρωθεί στις 12 Σεπτεμβρίου. Η «Ευρώπη-ΙΙ/08» διεξάγεται δεύτερη συνεχή χρονιά στη χώρα μας και σκοπός είναι να πιστοποιηθεί ότι η ομάδα μάχης είναι έτοιμη για να της ανατεθούν ειρηνευτικές αποστολές υπό τον μοντέρνο μανδύα του ανθρωπιστικού χαρακτήρα. Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς, οι δυνάμεις πρέπει να είναι διαθέσιμες εντός 10 ημερών, απ' τη στιγμή που λάβουν εντολή και να μπορούν να αναπτυχθούν σε διάστημα πέντε έως 15 ημερών.
*Την ομάδα μάχης συγκροτούν η Ελλάδα, η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Κύπρος ως «HELBROC BG», από τα αρχικά των χωρών που συμμετέχουν. Στην άσκηση θα δώσουν «το παρών» περισσότεροι από 1.200 στρατιώτες. Η Ελλάδα θα διαθέσει ένα τάγμα, που θα υποστηρίζεται από την Αεροπορία Στρατού, δυνάμεις του μηχανικού και έχει αναλάβει τη διοικητική μέριμνα. Η Βουλγαρία θα συμμετάσχει με μία ομάδα πεζικού, η Κύπρος με δύο διμοιρίες (στρατονομίας και υγειονομικού) και η Ρουμανία με μία διμοιρία πυρηνικού-βιολογικού-χημικού πολέμου (ΠΒΧ) και μία ομάδα ψυχολογικών επιχειρήσεων.
*Στην άσκηση περιλαμβάνονται εξειδικευμένα σενάρια επιχειρήσεων εκκένωσης περιοχών, διαχωρισμού των αντιμαχόμενων μερών και, τέλος, παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας. Προβλέπεται μια υποθετική κατάσταση κρίσης, η οποία ξέσπασε σε κάποιο νησί με την κωδική ονομασία «Μεσόγειος». Υποτίθεται ότι μία μειονότητα πολιτών του νησιού είναι οργανωμένη σε παραστρατιωτικές ομάδες και κατά τη διάρκεια της κλιμάκωσης της κρίσης προχωρεί σε επιθετικές ενέργειες κατά μεγάλου αριθμού πολιτών της Ε.Ε., που κατοικούν στο ίδιο νησί. Η λεπτομέρεια είναι ότι το νησί δεν ανήκει κατ' ανάγκην στην επικράτεια της Ε.Ε.
Το σενάριο, επίσης, προβλέπει ότι οι παραστρατιωτικές ομάδες καταφεύγουν και σε επεισόδια κατά προσφύγων, που φτάνουν στο ίδιο νησί από μια νησιωτική χώρα ονόματι «Brownland».
*Οι σχεδιασμοί θέλουν να προηγείται ένα επιχειρησιακό προπαρασκευαστικό στάδιο για να ενεργοποιηθεί και να αναπτυχθεί ο τακτικός σχηματισμός μάχης, ο οποίος θα κληθεί αρχικά να διαχωρίσει τα αντιμαχόμενα μέρη. Στη συνέχεια να αποτρέψει επιπλέον καταστροφές και να διεξάγει επιχειρήσεις εκκένωσης περιοχών, όταν και όπου κριθεί ότι θα είναι απαραίτητο. Για όλες τις στρατιωτικές ενέργειες προβλέπεται ότι θα προηγηθεί η έκδοση ψηφίσματος του ΟΗΕ και επίσημης οδηγίας της Ε.Ε.
Από το μέτωπο...
«Σε όποιον δεν αρέσει να πάει να πάρει αναβολή», λένε στους φαντάρους δίκην απειλής στην 398 ΕΑΡΜΕΘ. Το κλίμα στη μονάδα πάει από το κακό στο χειρότερο, περιγράφουν ανταποκριτές μας, που διαπιστώνουν ότι -για άγνωστο λόγο- καλλιεργείται το... μίσος προς τους στρατευμένους. Λέγεται, μάλιστα, ότι έχει δοθεί «γραμμή» στο κατώτερο προσωπικό να μην διατηρεί επαφές και φιλίες μαζί τους. Πρόσφατα έκλεισαν το γυμναστήριο και απαγορεύτηκε η είσοδος στις σειρούλες, ενώ για ασήμαντες αφορμές και «παραπτώματα» κόβονται οι έξοδοι. Οταν μάλιστα έβαλαν κάποιους να καθαρίσουν έναν θάλαμο, που ήταν για καιρό κλειστός, δέχθηκαν... επίθεση από κοριούς.
Στη λήψη «έκτακτων μέτρων ασφαλείας» προχώρησαν στο 239 ΣΠ, όταν διαπίστωσαν ότι οι τουαλέτες ήταν βουλωμένες. Στον 3ο λόχο, έβαλαν «υπηρεσία φύλαξης», αλλιώς σκοπιές στους καμπινέδες.
Διαμαρτύρονται οι ΕΠ.ΟΠ. στη Ρόδο, καθώς στις μονάδες αποφασίσθηκε με προφορική διαταγή να εκτελούν όλοι δέκα υπηρεσίες το μήνα, ανεξάρτητα από το βαθμό και την οικογενειακή κατάσταση του καθενός. Ταυτόχρονα, επισημαίνουν ότι στελεχώνουν (κατά 95%) τη διμοιρία αμέσου επεμβάσεως, που συνεπάγεται ότι μένουν μέσα στο στρατόπεδο για επιφυλακή. «Προσθέστε σε όλα αυτά και τα αγήματα που επανδρώνουμε για την έπαρση και υποστολή της σημαίας στην πόλη, τα Σαββατοκύριακα... Αλλά και τις αγγαρείες που βρίσκουν να κάνουμε μετά τη λήξη των εργασιών μέχρι το απόγευμα», σημειώνουν από το 294 ΤΕ. Το νέο καθεστώς υπηρεσιών θεωρούν ότι επέβαλαν ορισμένοι φαντάροι-βύσματα για να βγαίνουν καλύτερες εξόδους. «Είναι λογικό να εργαζόμαστε 90 έως 115 ώρες την εβδομάδα;» ρωτάνε.
Το ΝΑΤΟ αλλάζει σελίδα με τη σύνοδο κορυφής της Λισαβόνας, στις 19 και 20 Νοεμβρίου.
Στη σύνοδο αναμένεται να εγκριθεί το νέο δόγμα και το περίγραμμα για τη νέα δομή της Ατλαντικής Συμμαχίας, που θα συγκεκριμενοποιηθεί μέσα στους επόμενους μήνες με την αναδιάρθρωση των στρατηγείων. Παράλληλα, αναμένεται να δοθεί έμφαση στον πολιτικό διάλογο, που όχι μόνο επεκτείνεται συνεχώς γεωγραφικά αλλά και βαθαίνει, με πολλούς νέους συνομιλητές πέραν της Ευρώπης. Η Μεσόγειος, ο Περσικός (κατ' άλλους Αραβικός) Κόλπος, η Κεντρική Ασία και ο Καύκασος παύουν να είναι δευτερεύουσες πολιτικές και μπαίνουν στο μεγάλο κάδρο.
«Παλιά, όλα ήταν απλά. Υπήρχε απέναντί μας μια μονολιθική απειλή, οι Ρώσοι και σε αυτή την απειλή είμασταν μονοσήμαντα προσανατολισμένοι. Τώρα οι απειλές είναι πολύ διαφορετικές, πολύπλοκες, μη προσδιορισμένες επακριβώς εδαφικά, ο κόσμος αλλάζει πολύ γρήγορα και το τοπίο είναι όλο και πιο σύνθετο. Την ίδια ώρα, τα μέλη της Συμμαχίας έχουν αυξηθεί, το παλιό δόγμα δεν επαρκεί να αντιμετωπίσει αυτές τις νέες προκλήσεις ούτε όμως και η παλιά δομή του ανταποκρίνεται στις νέες συνθήκες. Το ΝΑΤΟ πρέπει να αλλάξει και αυτή την αλλαγή φιλοδοξούμε να τη δούμε στη Λισαβόνα», υποστηρίζει ανώτερη πηγή στο στρατηγείο στις Βρυξέλλες.
Αν ο προηγούμενος γ.γ. του ΝΑΤΟ, Ολλανδός Γιαπ ντε Χοοπ Σέφερ, είχε στόχο να γιατρέψει το τραύμα που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράκ, ο νέος γ.γ., Δανός Αντες Φογκ Ρασμούσεν, έχει στόχο να εκσυγχρονίσει την 28μελή Συμμαχία και να δώσει χώρο και στο πολιτικό σκέλος. Η ηγεμονία των Ηνωμένων Πολιτειών θα παραμείνει, όμως σε μια συμμαχία που διευρύνεται συνεχώς και λαμβάνει αποφάσεις στη βάση της ομοφωνίας, ο συντονισμός των πολιτικών και τα επιμέρους συμφέροντα των κρατών-μελών δεν είναι πλέον τόσο εύκολο να συγκεραστούν, όσο στο παρελθόν.
Το ΝΑΤΟ άρχισε να αλλάζει με αργούς ρυθμούς μετά την πτώση του Τείχους, με πρώτη δειλή παρουσία του στη Βοσνία το 1995. Ηταν η πρώτη δράση του εκτός των τυπικών του συνόρων, όπως ορίζονται από το καταστατικό του. Η τάση για ενεργότερη παρέμβαση με χρήση των όπλων έγινε μονομερώς στο Κοσσυφοπέδιο, πρόβα τζενεράλε για όσα ακολούθησαν στο Αφγανιστάν.
Οι αλλαγές στο δόγμα
Η πρώτη μετά τον Ψυχρό Πόλεμο αλλαγή δόγματος ήρθε το 1999 και ήταν προσανατολισμένη στη βαλκανική κρίση. Ομως γρήγορα έγινε φανερό ότι ήταν ξεπερασμένο. Αν το ΝΑΤΟ είναι η πολιτική και στρατιωτική Συμμαχία που υπερασπίζεται με στρατιωτικά μέσα τις αξίες και την ασφάλεια του αποκαλούμενου δυτικού κόσμου, ο Οσάμα μπιν Λάντεν έδωσε τον οργανισμό νέο νόημα ύπαρξης.
Με την επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 ενεργοποιήθηκε πρώτη φορά το άρθρο 5 του Ευρωατλαντικού Συμφώνου για παροχή βοήθειας προς ένα κράτος-μέλος που δέχεται επίθεση στο έδαφός του από εξωτερικό εχθρό. Το 2003, το ΝΑΤΟ πήρε εντολή από τον ΟΗΕ να ηγηθεί της Διεθνούς Δύναμης στο Αφγανιστάν (ISAF), στην οποία συμμετέχουν και οι 28 χώρες μέλη της Συμμαχίας, μαζί με άλλες 20 χώρες και συνολική δύναμη 140.000 στρατιωτών.
Η εντολή αυτή ανανεώνεται κάθε χρόνο από το Σ.Α. του ΟΗΕ και έχει τη συναίνεση της Ρωσίας και της Κίνας. Η εντολή του ΟΗΕ ζητάει από το ΝΑΤΟ να σταθεροποιήσει την κυβέρνηση της Καμπούλ, να δημιουργήσει περιβάλλον ασφάλειας και να ανοίξει τον δρόμο για την ανασυγκρότηση και την αποτελεσματική διακυβέρνηση.
Πρακτικά, το Αφγανιστάν αποτέλεσε τον πρώτο πόλεμο του ΝΑΤΟ εκτός Ευρώπης και εγκαινίασε μια νέα εποχή που τα σύνορα υπάρχουν μεν, ωστόσο χάνουν τη σημασία τους, καθώς οι απειλές μπορεί να προέρχονται από κάθε σημείο του παγκόσμιου χωριού. Αυτή τη νέα παγκόσμια προβολή του χώρου ευθύνης του ΝΑΤΟ θα σηματοδοτήσει το νέο δόγμα.
Το περίγραμμα του νέου δόγματος κατέθεσε τον περασμένο Απρίλιο η πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μαντλίν Ολμπράιτ και τέθηκε σε διάλογο μεταξύ των χωρών-μελών. Σύμφωνα με νατοϊκή πηγή, ο γ.γ. Ρασμούσεν γράφει αυτές τις ημέρες το τελικό σχέδιο και υπάρχει κατ' αρχήν συμφωνία που θα εκφραστεί στη Λισαβόνα με ομοφωνία.
Απειλές νέου τύπου
Ως απειλές που μπορούν να ενεργοποιήσουν τα άρθρα 5 αλλά και το πιο εύκαμπτο άρθρο 4 της Συνθήκης (που ορίζει αίτημα συνδρομής ενός κράτους-μέλους που νιώθει ότι απειλείται η εδαφική του ακεραιότητα, η πολιτική του ανεξαρτησία και η ασφάλειά του, έννοιες πολύ πιο γενικές σε αντίθεση με την καθαρότητα του άρθρου 5) είναι με το νέο δόγμα οι εξής:
**Τρομοκρατία. Η έννοια αποκτά παγκοσμιοποιημένα χαρακτηριστικά. Αντίθετα από το παρελθόν, που ήταν γεωγραφικά εντοπισμένη. Από τις άκρο-αριστερές ή και εθνικιστικές ομάδες ένοπλης πάλης καθαρά εντοπισμένες σε κράτη με περιορισμένο έδαφος δράσης, το ΝΑΤΟ αντιπαρατίθεται απέναντι σε αυτό που θεωρεί ως μια ρευστή ασύμμετρη απειλή, που βρίσκεται εν δυνάμει παντού.
**Διασπορά πυρηνικών όπλων. Η Β. Κορέα και το Ιράν είναι μέσα στην ατζέντα.
**Ασφάλεια του Διαδικτύου. Κάθε μέρα το ΝΑΤΟ δέχεται περί τις 100 κυβερνο-επιθέσεις που προς το παρόν, αντιμετωπίζονται. Πρόσφατα, η Εσθονία δέχτηκε μιά επίθεση μέσω Διαδικτύου που παρέλυσε για τρεις ημέρες τη χώρα. Ο εισβολέας παρέμεινε άγνωστος, αλλά το καμπανάκι χτύπησε.
**Ενεργειακή ασφάλεια. Η κρίση των αγωγών φυσικού αερίου μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας παρέλυσε για εβδομάδες την Ευρώπη και άλλαξε τα δεδομένα. Η απρόσκοπτη ροή ενέργειας και η προστασία των αγωγών μεταφοράς αποτελούν πλέον στρατηγικό στόχο.
Θαλάσσιος κίνδυνος
**Πειρατεία. Το ίδιο ισχύει για τους θαλάσσιους δρόμους μεταφοράς εμπορευμάτων.
**Κλιματική αλλαγή. Οι πάγοι λιώνουν, νέοι δρόμοι ανοίγουν στον αρκτικό Βορρά, όχι μόνο για μεταφορά εμπορευμάτων, αλλά και για πιθανή εισβολή ακατονόμαστου εχθρού. Νέοι πόλεμοι μπορεί να ξεσπάσουν για το νερό, νέες ανθρωπιστικές καταστροφές θα προκύψουν από την αλλαγή του κλίματος.
Ολες αυτές οι απειλές που θα ενταχθούν στο νέο δόγμα έχουν κοινό τόπο το παγκόσμιο περιβάλλον, δεν εντοπίζονται γεωγραφικά, δεν αντιμετωπίζονται μόνο με κανόνια. Χρειάζονται άλλες πολιτικές αντιμετώπισης. Αυτό το κατανοούν στις Βρυξέλλες και προωθούν την πολυμερή πολιτική συνεργασία με ομάδες χωρών που πλέον εκτείνονται σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης. Από τον Συνεταιρισμό για την Ειρήνη που εμπλέκει όλη την Ευρώπη μέχρι την Κεντρική Ασία, έως τον Μεσογειακό Διάλογο και την Πρωτοβουλία της Κωνσταντινούπολης που έχει σαφέστατη αναφορά στο Ιράν.
Μεγάλο ανοιχτό κεφάλαιο θα παραμείνει για πολύ η σχέση του ΝΑΤΟ με τη Ρωσία, που βρίσκει ωστόσο κοινό έδαφος στην αντιμετώπιση των ένοπλων ισλαμικών κινημάτων, όσο και με την Ευρωπαϊκή Ενωση, που δείχνει αδύναμη πολιτικά και λόγω της οικονομικής κρίσης να αυτοπροσδιοριστεί αμυντικά.
Ομως το πιο σημαντικό είναι ότι αυτές οι νέες απειλές είναι πιο πολιτικές και ταυτόχρονα πιο ασαφείς και επιδέχονται πολλές ερμηνείες. Ασαφές είναι επίσης πότε θεωρείται μια αποστολή επιτυχής. Στο παρελθόν , αυτο ήταν απλό. Σήμερα, ποιός κρίνει και με ποιό κριτήριο πότε λήγει και αν είναι νικηφόρος ένας πόλεμος όπως στο Αφγανιστάν; Η απάντηση είναι μόνο πολιτική. Ομως το νέο δόγμα τα χωράει όλα και πάει παντού.
Αγορές αμερικανικών όπλων αξίας 123 δισ. δολαρίων από τα αραβικά κράτη
Σε μία από τις μεγαλύτερες αγορές αμερικανικών όπλων εν καιρώ ειρήνης συμφώνησαν τα αραβικά κράτη του Περσικού Κόλπου, με παραγγελίες που υπερβαίνουν τα 123 δισ. δολάρια και αποσκοπούν στην ανάσχεση της ιρανικής απειλής.
Το εξοπλιστικό πακέτο αξίας 67 δισ. δολαρίων, που θα εξασφαλίσει η Σαουδική Αραβία, είναι το μεγαλύτερο σκέλος της συμφωνίας, που αναμένεται να προσφέρει κρίσιμη ώθηση στην αμερικανική αμυντική βιομηχανία. Το πρώτο σκέλος της συμφωνίας, αξίας 30 δισ. δολαρίων, αναμένεται να εγκριθεί από το αμερικανικό Κογκρέσο στα μέσα Οκτωβρίου.
Ο Αντονι Κόρντσμαν, αναλυτής του ινστιτούτου CSIS στην Ουάσιγκτον, εξηγεί στην εφημερίδα «Financial Times» ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν να επιτύχουν «δομή ασφαλείας στην μετά Ιράκ εποχή, που θα εγγυάται την ασφαλή ροή των ενεργειακών εξαγωγών στη διεθνή οικονομία. Η συμφωνία με τη Σαουδική Αραβία θα ενισχύσει την αποτρεπτική ικανότητα της περιοχής και θα επιτρέψει τη μείωση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων».
Εκτός από το Ιράν, όμως, τα κράτη της περιοχής φοβούνται ότι ενδεχόμενο αεροπορικό πλήγμα του Ισραήλ ή των ΗΠΑ κατά των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων θα μπορούσε να προκαλέσει ιρανικό χτύπημα αντεκδίκησης εναντίον τους ή κατά των Στενών του Ορμούζ, διακόπτοντας τη ροή πετρελαίου από το κρίσιμο πέρασμα.
Η Σαουδική Αραβία θα εξασφαλίσει 85 νέα αεροσκάφη F-15, ενώ 70 παλαιότερα που διαθέτει θα εκσυγχρονισθούν. Η συμφωνία προβλέπει επίσης την αναβάθμιση των συστημάτων ραντάρ του βασιλείου, καθώς και τον εκσυγχρονισμό του ναυτικού της χώρας. «Στόχος του Ριάντ είναι να σταλεί μήνυμα στην Τεχεράνη ότι διαθέτουμε σαφή υπεροχή στους αιθέρες», λέει Σαουδάραβας αμυντικός αναλυτής.
Η συμφωνία αφορά, όμως, κι άλλα κράτη του Κόλπου. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα υπέγραψαν έτσι συμφωνία ύψους 35,64 δισ. δολαρίων για την αγορά ελικοπτέρων και μεταγωγικών αεροσκαφών. Την ίδια στιγμή, τα Εμιράτα εξασφάλισαν άδεια για να αποκτήσουν το αντιπυραυλικό σύστημα THAAD, που κατασκευάζει η Lockheed Martin. Τα Εμιράτα και το Κουβέιτ συμφώνησαν επίσης σε πρόγραμμα αναβάθμισης των συστοιχιών αντιπυραυλικών συστημάτων Patriot της Raytheon. Το Ομάν, από την πλευρά του, αναμένεται να δαπανήσει 12,34 δισ. δολάρια για την αγορά νέων αεροσκαφών F-16 και την αναβάθμιση όσων ήδη διαθέτει στον στόλο του, ενώ το Κουβέιτ, με προγραμματισμένες δαπάνες 7,11 δισ. δολαρίων στη συμφωνία, θα αντικαταστήσει 39 γερασμένα αεροσκάφη F-18 με νέα. Και οι δύο χώρες έχουν συμφωνήσει επίσης στην πλήρη αναβάθμιση των ηλεκτρονικών τους συστημάτων αεράμυνας και παρακολούθησης εναερίου χώρου. Οι παραπάνω συμφωνίες που αφορούν τα αεροσκάφη F-15, F-16 και F-18 ευνοούν ιδιαίτερα την εταιρεία Lockheed Martin, που αναμένεται έτσι να ενισχύσει την ηγετική θέση της μεταξύ των αμερικανικών κατασκευαστών μαχητικών αεροσκαφών.
Αίσθηση προκαλεί, στο μεταξύ, η σιωπή του Ισραήλ για τη σημαντική αμυντική συμφωνία. Αν και στο παρελθόν το Τελ Αβίβ αντιμετώπιζε με μεγάλη καχυποψία τέτοιες συμφωνίες, η ιρανική πυρηνική απειλή των τελευταίων ετών έχει μεταβάλει τους γεωπολιτικούς συσχετισμούς στην ευρύτερη περιοχή. Αξιωματούχοι του Ισραήλ, της Σαουδικής Αραβίας και των Εμιράτων περιγράφουν άλλωστε την απειλή που αποτελεί το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν με σχεδόν πανομοιότυπους όρους.
Ο πρόεδρος Ομπάμα έχει εκφράσει την πρόθεσή του να επεκτείνει την αμερικανική αμυντική ομπρέλα πάνω από τον Κόλπο, ελπίζοντας ότι με τον τρόπο αυτό θα μπορέσει να προλάβει ενδεχόμενη πυρηνική κούρσα στην περιοχή από κράτη όπως η Σαουδική Αραβία.
Αγορά του αιώνα και για το Ισραήλ
Την τελική έγκρισή του προσέφερε την περασμένη εβδομάδα το Υπουργικό Συμβούλιο του Ισραήλ στην αγορά 35 υπερσύγχρονων μαχητικών βομβαρδιστικών αεροσκαφών F-35 τεχνολογίας «Στελθ» (αόρατα στα ραντάρ) από τις ΗΠΑ, που θα αποτελέσουν την πλέον δαπανηρή εξοπλιστική αγορά στην ιστορία του κράτους του Ισραήλ.
Η απόφαση της αρμόδιας διυπουργικής επιτροπής υπό τον πρωθυπουργό Νετανιάχου και τον υπουργό Αμυνας Μπάρακ σηματοδοτεί την οριστική έγκριση για την αγορά, την οποία είχε πρώτος ανακοινώσει ο Εχούντ Μπάρακ τον περασμένο μήνα.
Δημοσιογραφικές πληροφορίες θέλουν το Ισραήλ να έχει συμφωνήσει αρχικά στην αγορά 20 αεροσκαφών F-35, κόστους 2,75 δισ. δολαρίων. Το F-35 βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο στάδιο των πτητικών δοκιμών, ενώ τα πρώτα λειτουργικά αεροσκάφη αναμένεται να παραδοθούν στο Ισραήλ το 2015. Ιδιαίτερο βάρος στην απόφαση της ισραηλινής κυβέρνησης έπαιξε η προθυμία της Ουάσιγκτον να προσαρτήσει στη συμφωνία σημαντικά αντισταθμιστικά οφέλη με αποδέκτη την ισραηλινή αμυντική βιομηχανία.
Το Ιράν διαμηνύει ότι προτίθεται να συμβάλει στις περιφερειακές προσπάθειες για τη σταθεροποίηση του Αφγανιστάν, προσφέροντας στον πρόεδρο Ομπάμα μια πρώτης τάξεως διπλωματική ευκαιρία. Βοήθεια αυτού του είδους είχε ζητηθεί από την Τεχεράνη τον περασμένο μήνα, αλλά μέχρι στιγμής η αμερικανική κυβέρνηση δεν απάντησε στους Ιρανούς.
Η αμερικανική πολιτική είναι ακόμη ρευστή, όμως η κυβέρνηση εμφανίζεται έτοιμη για την έναρξη διαλόγου περιορισμένης κλίμακας με το Ιράν για το Αφγανιστάν. Η θέση αυτή δεν μεταδόθηκε στους Ιρανούς, εν μέρει επειδή η Ουάσιγκτον περιμένει να δει εάν το Ιράν θα επιστρέψει στις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό του πρόγραμμα με συνομιλητές την επονομαζόμενη «Ρ5 + 1» ομάδα.
Το δίλημμα της κυβέρνησης Ομπάμα είναι ανάλογο με εκείνο της κυβέρνησης Μπους το 2006, όταν ζήτησε τη βοήθεια των Ιρανών στο Ιράκ. Η ανησυχία τότε ήταν αντίστοιχη με τη σημερινή, δηλαδή ότι η περιφερειακή συνεργασία ίσως αμβλύνει τις αμερικανικές πιέσεις στο πυρηνικό ζήτημα. Ορισμένοι πρώην αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπους πιστεύουν ότι τα παραπατήματα το 2006 έγιναν αιτία να χαθεί μια σημαντική ευκαιρία.
Ο πρόεδρος Ομπάμα συζήτησε την εμπλοκή των ΗΠΑ με το Ιράν με ομάδα αρθρογράφων στις 4 Αυγούστου. Είπε ότι, εκτός των συνομιλιών για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, ευνοούσε και ένα «διαφορετικό οδοιπορικό» στο θέμα του Αφγανιστάν, εκεί όπου συμπίπτουν τα συμφέροντα των δύο πλευρών στο θέμα της καταπολέμησης του λαθρεμπορίου ναρκωτικών και την εξουδετέρωση των Ταλιμπάν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος σημείωσε πως το Ιράν πρέπει να μετάσχει στις περιφερειακές συνομιλίες για τη σταθεροποίηση της περιοχής. «Το Ιράν πρέπει να λάβει μέρος και ενδέχεται να μετεξελιχθεί σε χρήσιμο συνομιλητή», πρόσθεσε.
Υιοθετώντας δημοσίως τον διάλογο, συντάχθηκε με μιαν άποψη, την οποία επί μήνες υποστήριζε η υπουργός Εξωτερικών, Χίλαρι Ρόνταμ Κλίντον. Λέγεται ότι τη θέση της αυτή την στήριξε με επιχειρήματα σε κατ’ ιδίαν συναντήσεις που είχε με τον πρόεδρο.
Το Ιράν απάντησε θετικά με πολλούς τρόπους, πράγμα που σημείωσαν οι Αμερικανοί αξιωματούχοι. Πάντως, στις 10 Αυγούστου, Ιρανοί αξιωματούχοι συναντήθηκαν στην Τεχεράνη με τον Μάικλ Στάινερ, Γερμανό διπλωμάτη που εκτελεί χρέη συντονιστή της γερμανικής κυβέρνησης στο Αφγανιστάν και το Πακιστάν. Ο Αλαεντίν Μπρουζερντί, επικεφαλής της επιτροπής εξωτερικών υποθέσεων του ιρανικού Κοινοβουλίου, εξέφρασε την ετοιμότητα του Ιράν να συνεργαστεί με άλλες χώρες και να συμβάλει στη διευθέτηση της κρίσης στο Αφγανιστάν, καθώς και στην αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου ναρκωτικών, μετέδωσε η εφημερίδα Iran Daily. Λέγεται ότι οι Ιρανοί μεταβίβασαν το ίδιο θετικό μήνυμα σε Ιταλούς διπλωμάτες.
Ο πρόεδρος του Ιράν, Μαχμούντ Αχμεντινεζάντ, θέλει να ελέγχει όλους τους διαύλους επικοινωνίας με την Ουάσιγκτον. Σις 24 Αυγούστου διόρισε τον δικό του ειδικό αντιπρόσωπο για το Αφγανιστάν, τον σκληροπυρηνικό Αμπολφαζί Ζορεβάντ, υπαρχηγό του εθνικού συμβουλίου ασφαλείας του Ιράν. Διόρισε τρεις ακόμη ειδικούς αντιπροσώπους, ώστε να διασφαλίσει τον έλεγχο στη διπλωματία. Μολονότι ο Αχμεντινεζάντ μένει πιστός στην ίδια πάντα δηλητηριώδη ρητορεία του έναντι του Ισραήλ, στη διάρκεια του προηγούμενου χρόνου υπήρξε συνήγορος της προσέγγισης με τη Δύση. Ως προς το Αφγανιστάν, ο υπουργός Εξωτερικών Μανουσχέρ Μοτακί μετέβη στη σύνοδο στην Καμπούλ, θέλοντας έτσι να ενθαρρύνει τη συμφιλίωση. Λέγεται επίσης ότι τον Σεπτέμβριο οι Ιρανοί φάνηκαν πρόθυμοι να συνεργαστούν στο «Σχέδιο Παγκόσμια Ασπίδα» για τον περιορισμό της μεταφοράς χημικών, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή εκρηκτικών στο Αφγανιστάν.
Το ερώτημα για την κυβέρνηση Ομπάμα είναι εάν πρέπει να λάβει υπόψη τα μηνύματα αυτά. Οι θιασώτες αυτής της λύσης ισχυρίζονται ότι η σταθεροποίηση του Αφγανιστάν αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα και ότι οι ΗΠΑ πρέπει να αναζητήσουν βοήθεια όπου μπορούν. Ισχυρίζονται επίσης ότι οι επαφές για το Αφγανιστάν ενδέχεται να αποδειχθούν άκρως αποτελεσματικές για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης.
Οι επιφυλακτικοί αντιλέγουν ότι το αφγανικό άνοιγμα θα πλήξει τον πυρήνα της πολιτικής για το Ιράν, δηλαδή την προσπάθεια να μην αποκτήσει η Τεχεράνη πυρηνικά όπλα. Βάσει της ίδιας λογικής, η κυβέρνηση Μπους εγκατέλειψε τον Μάρτιο του 2006 το σχέδιο για συνομιλίες με το Ιράν στη Βαγδάτη, όταν ο ανώτατος πνευματικός ηγέτης Αλί Χαμενεΐ διόρισε εκπρόσωπό του τον Αλί Λαριτζανί. Οταν επισκέφθηκα την Τεχεράνη, τον Αύγουστο του 2006, οι σκληροπυρηνικοί καμάρωναν για τη διπλωματία τους, που αποδείκνυε ότι οι ΗΠΑ είναι αφερέγγυες.
Ελπίζω ότι η αμερικανική κυβέρνηση θα εγκαταστήσει σύντομα ένα δίαυλο επικοινωνίας για το Αφγανιστάν, προτού η κατάσταση εκεί αποτελματωθεί κι άλλο. Είναι ίσως ο μόνος τρόπος να τρωθεί το ηθικό των Ταλιμπάν και να ενταχθούν όλες οι σημαντικές περιφερειακές δυνάμεις σε μια διαδικασία που θα ανοίξει τον δρόμο στην αποχώρηση των αμερικανικών στρατευμάτων.
«ΕΙΝΑΙ το μέσο της επιτυχίας στην παγκόσμια πολιτική σκηνή». Ετσι περιγράφει ο Τζόζεφ Νάι, στο διάσημο βιβλίο του «Ηπια ισχύς» («Soft Ρower»), την ικανότητα ενός κράτους να προσελκύει και να πείθει, δηλαδή να πετυχαίνει
τους σκοπούς του με τη δύναμη των συμμαχιών, των πολιτικών ιδανικών και του «ικανού να εμπνεύσει άλλα έθνη» πολιτισμού του. Με δυο λόγια, χωρίς βία, χωρίς τον «πατέρα πάντων» πόλεμο. Ο διακριμένος καθηγητής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ, εισηγητής του όρου «ήπια ισχύς», εκτιμά ότι η διεθνής πρωτοκαθεδρία της
πατρίδας του δεν απειλείται από άλλη, αναδυόμενη στρατιωτική και οικονομική δύναμη. Και προβλέπει ότι η πρόκληση του 21ου αιώνα είναι η ειρηνική επέκταση της made in USΑ «ήπιας ισχύος» στον κυβερνοχώρο: στο Διαδίκτυο και στις νέες μεθόδους για γρήγορη και έγκυρη μετάδοση πληροφοριών.
«Oι Ηνωμένες Πολιτείες θα κληθούν να προσαρμόσουν την εξωτερική πολιτική τους, καθώς τον 21ο αιώνα ήδη συντελούνται δύο σημαντικές μεταβολές ισχύος στο διεθνές σύστημα» λέει ο 73χρονος «γκουρού» της πολιτικής επιστήμης. Η μία, μας εξηγεί, «είναι η επιστροφή της Ασίας σε ένα ποσοστό επί του παγκόσμιου πλούτου ανάλογο με εκείνο πριν από το 1800 (σ.σ.:οι οικονομικές δραστηριότητες της Ινδίας και της Κίνας ως το 1800 απάρτιζαν τη μισή οικονομική δραστηριότητα του πλανήτη)». Η άλλη, «είναι η διάχυση της ισχύος από κρατικούς σε μη κρατικούς δρώντες,όπως είναι οι επιχειρήσεις,οι μη κυβερνητικές οργανώσεις αλλά και τα σκοτεινά τρομοκρατικά δίκτυα».
Ωστόσο εκτιμά ότι οι ΗΠΑ θα παραμείνουν στο πιο ψηλό «βάθρο» της διεθνούς πολιτικής. «Δεν πιστεύω ότι η Κίνα ή κάποιο άλλο κράτος θα μπορέσει να ξεπεράσει σε ισχύ τις ΗΠΑ στις επόμενες δεκαετίες. Το συνολικό μέγεθος της κινεζικής οικονομίας μπορεί να ξεπεράσει το αμερικανικό ως το 2030, αλλά αυτό δεν θα την καταστήσει ισάξια στη σύνθεση, ούτε σημαίνει ότι το Πεκίνο θα είναι ίσης αξίας με την Ουάσιγκτον σε στρατιωτική δύναμη ή σε ήπια ισχύ» υπογραμμίζει.
Η πρόκληση για τις ΗΠΑ, σύμφωνα με τον ίδιο, μπορεί να προέλθει από έναν λιγότερο «κινητικό» χώρο, όπου τα υπερσύγχρονα οπλικά συστήματα είναι άχρηστα και οι αποστάσεις εκμηδενίζονται: τον κυβερνοχώρο. «Ο κυβερνοπόλεμος δεν θα αντικαταστήσει τις παραδοσιακές μορφές σύγκρουσης, αλλά μελλοντικά θα αποτελέσει έναν τρόπο διεύρυνσης της ισχύος μικρότερων κρατών ή ακόμη και επικίνδυνων μη κρατικών δρώντων» προβλέπει. Και τονίζει: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πιο ευάλωτες σε κυβερνοεπιθέσεις,αφού σε αντίθεση με τη στρατιωτική κυριαρχία στον αέρα ή στη θάλασσα, το προβάδισμά τους στον κυβερνοχώρο σε σχέση με άλλους,είναι μικρότερο».
«Χρησιμοποιεί αποτελεσματικά ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα την ήπια ισχύ της χώρας του;» ρωτάμε τον καθηγητή Νάι. «Ο Ομπάμα κληρονόμησε μία τρομακτική κατάσταση στις διεθνείς σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών:μία ύφεση σε απόσταση αναπνοής,δύο πολέμους,την κρίση στη Μέση Ανατολή και πάει λέγοντας.Δεδομένων των συνθηκών, δεν τα έχει πάει άσχημα» μας απαντά. Γιατί; «Διότι απέφυγε μια επανάληψη της Μεγάλης Υφεσης και οργάνωσε μια διεθνή οικονομική συνεργασία.Διότι απέσυρε 100.000 στρατεύματα από το Ιράκ. Διότι,στο Αφγανιστάν,αύξησε μεν τον αριθμό των στρατευμάτων αλλά απέφυγε ένα νέο σύνδρομο του Βιετνάμ, ξεκαθαρίζοντας ότι θα αποσύρει και από εκεί τα στρατεύματα τον επόμενο χρόνο.Διότι βελτίωσε τις σχέσεις της Ουάσιγκτον με τη Ρωσία και κατάφερε να διαχειριστεί τις δύσκολες σχέσεις με την Κίνα».
Και πού βρίσκεται το κλειδί για την επιτυχία ή αποτυχία της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ; «Αναμφίβολα στη Μέση Ανατολήκαι εξαρτάται από το αν η Αμερική θα δρομολογήσει μια βιώσιμη ειρηνευτική λύση» καταλήγει.
«Εσάς, σας συμφέρει μια μετριοπαθής Τουρκία»
- Πιστεύετε ότι η Ελλάδα ορθώς υποστηρίζει την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας;
«Ασφαλώς είναι προς το συμφέρον της Ελλάδας, όπως και των Ηνωμένων Πολιτειών, να έχουν συνομιλητή μια μετριοπαθή Τουρκία με ισχυρούς δεσμούς με τη Δύση, ενώ η Αγκυρα θα διευρύνει συνεχώς τον ρόλο της στη Μέση Ανατολή. Πολλά είναι αβέβαια ως προς τη μελλοντική εξέλιξη της τουρκικής πολιτικής, αλλά θεωρώ ότι η ελληνική κυβέρνηση ακολουθεί έναν συνετό δρόμο στο συγκεκριμένο ζήτημα».
- Με ποιον τρόπο μια χώρα με σοβαρά οικονομικά προβλήματα, όπως η Ελλάδα, μπορεί να διατηρήσει τη διεθνή θέση της και τη διαπραγματευτική ισχύ της;
«Η Ελλάδα αντιμετωπίζει μια δύσκολη οικονομική κατάσταση, την οποία μέχρι στιγμής έχει διαχειριστεί καλά. Η επιρροή της Ελλάδας, ως μικρότερου κράτους, καθώς και η διαπραγματευτική ισχύς της βασίζονται και ενισχύονται από τα δίκτυα και τους διεθνείς θεσμούς, όπως είναι η Ευρωπαϊκή Ενωση και το ΝΑΤΟ. Η ελληνική κυβέρνηση πράττει σοφά με το να μην επιτρέπει στα οικονομικά προβλήματα να διακόψουν αυτούς τους σημαντικούς δεσμούς».
Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=2&artId=356779&dt=26/09/2010#ixzz1112yNG4t
.jpg)
Σήμερα, περπατώντας στο κέντρο της Αθήνας, μπορεί κανείς να προσέξει στη γωνία της Πατησίων με τον πεζόδρομο της Γλάδστωνος μία επιγραφή σε σχήμα ανοιχτού βιβλίου. «Εδώ ήταν στην Κατοχή 1941-1944 το Αρχηγείο της Ναζιστικής ΕΣΠΟ. Ανατινάχθηκε στις 20 Σεπτεμβρίου 1942 από την Αντιστασιακή Οργάνωση ΠΕΑΝ - Πανελλήνιος Ενωσις Αγωνιζομένων Νέων» αναγράφεται στη μία σελίδα.
Λίγο πιο πέρα ορθώνονται δύο στήλες. Στη μία δεσπόζει η προτομή του Κώστα Περρίκου, αρχηγού της ΠΕΑΝ. Τη δεύτερη στήλη αγκαλιάζουν τα πορτρέτα των Ιουλίας Μπίμπα, Διονύση Παπαδόπουλου, Δημήτρη Λόη και Γιάννη Κατεβάτη. Σήμερα, τραπεζάκια, καρέκλες, ομπρέλες και η τέντα από διπλανό φούρνο πνίγουν τα μοναδικά μνημεία στην Ελλάδα για την ανατίναξη της Εθνικής Σοσιαλιστικής Πατριωτικής Οργανώσεως πριν από 68 χρόνια. Τότε, νέοι πατριώτες ρίσκαραν τις ζωές τους -πολλοί από τους οποίους στη συνέχεια εκτελέστηκαν- για να χτυπήσουν την ΕΣΠΟ, που προσπαθούσε να στρατολογήσει Ελληνες για να πολεμήσουν στο πλευρό της Βέρμαχτ στην ΕΣΣΔ. Από την έκρηξη της βόμβας που τοποθέτησαν στα γραφεία της ΕΣΠΟ σκοτώθηκαν δεκάδες συνεργάτες των κατοχικών δυνάμεων και Γερμανοί αξιωματικοί, ενώ η δωσιλογική οργάνωση διαλύθηκε οριστικά. Τότε, οι ραδιοφωνικοί σταθμοί στο Λονδίνο και τη Μόσχα μιλούσαν με ενθουσιασμό για το εγχείρημα, χαρακτηρίζοντάς το ως το μεγαλύτερο σαμποτάζ στην κατεχόμενη Ευρώπη.
Το μεγαλύτερο σαμποτάζ στην κατεχόμενη Ευρώπη
Του Ευανθη Xατζηβασιλειου
Κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Αντίσταση εναντίον του φασισμού και του ναζισμού αποτέλεσε ένα πολύμορφο φαινόμενο σε όλη την Ευρώπη. Ετσι και στην Ελλάδα, πέραν των αντάρτικων σωμάτων, δράση ανέπτυξαν οι οργανώσεις δολιοφθορών και κατασκοπείας, καθώς και οι ομάδες της πολιτικής αντίστασης. Οι τελευταίες -ενεργές ιδιαίτερα στην Αθήνα- αποσκοπούσαν να διατηρήσουν υψηλό το αγωνιστικό φρόνημα του λαού, αλλά και να θέσουν ουσιαστικά εμπόδια στη δράση των κατοχικών αρχών. Η δράση τους χαρακτηρίστηκε από ένα διαρκές «κρυφτό» με τους κατακτητές: διανομή παράνομου Τύπου και προκηρύξεων, συλλογή πληροφοριών, εξορμήσεις για αναγραφή συνθημάτων μέσα στην πλήρη συσκότιση της νύχτας της κατεχόμενης Αθήνας. Κορυφαία στιγμή τους ήταν η ανατίναξη, στις 20 Σεπτεμβρίου 1942, των γραφείων της δωσιλογικής Εθνικής Σοσιαλιστικής Πατριωτικής Οργανώσεως (ΕΣΠΟ) από τον Ουλαμό Καταστροφών της Πανελληνίου Ενώσεως Αγωνιζομένων Νέων (ΠΕΑΝ).
Η ΠΕΑΝ ιδρύθηκε το φθινόπωρο του 1941, από τον Κώστα Περρίκο, απότακτο αξιωματικό της Πολεμικής Αεροπορίας, καθώς και τους Αθανάσιο Σκούρα, Ιωάννη Κατεβάτη, Διονύσιο Παπαβασιλόπουλο, Γεώργιο Αλεξιάδη. Οι αρχηγοί της προέρχονταν από το Εθνικό Ενωτικό Κόμμα του Παναγιώτη Κανελλόπουλου. Αν και διατήρησαν επίζηλα την οργανωτική αυτονομία της ΠΕΑΝ, οι ιδέες που εξέπεμψε η τελευταία (όπως και η «αδελφή» οργάνωση, η πρώτιστα φοιτητική Ιερή Ταξιαρχία) συνδέονταν με τον «ενωτισμό» του κανελλοπουλικού κύκλου: αντιφασιστικός και απελευθερωτικός αγώνας· αδιαπραγμάτευτη εμμονή στη δημοκρατική ιδέα· μετά τον πόλεμο και την ήττα του φασισμού, γενναία μεταρρύθμιση του αποστεωμένου πολιτικού συστήματος· αναμόρφωση της οικονομικής και κοινωνικής ζωής της χώρας μέσω μιας αναπτυξιακής παρέμβασης στην οικονομία, της κατοχύρωσης ισότητας ευκαιριών για όλους τους πολίτες, της ανάδειξης της «νέας γενιάς». Εως το καλοκαίρι του 1942, η ΠΕΑΝ είχε προσελκύσει την υποστήριξη πολλών νέων ανθρώπων. Η παράνομη εφημερίδα της, η «Δόξα» είχε αναδειχθεί σε ένα από τα σημαντικότερα αντιστασιακά έντυπα.
Ενοπλο τμήμα
Παράλληλα, ο Περρίκος συγκρότησε το ένοπλο σκέλος της οργάνωσης. Από τον Μάρτιο του 1942, μια ομάδα της ΠΕΑΝ είχε ξεκινήσει σαμποτάζ, κυρίως στο λιμάνι του Πειραιά. Ωστόσο, μια άλλη ομάδα, ο Ουλαμός Καταστροφών, επίσης υπό την ηγεσία του, στόχευσε τις δωσιλογικές οργανώσεις. Οι κυριότερες ήταν η Οργάνωσις Εθνικοσοσιαλιστικών Δυνάμεων Ελλάδος (ΟΕΔΕ) και η ΕΣΠΟ, υπό την ηγεσία του ιατρού Σπύρου Στεροδήμου, η οποία έδρευε στη γωνία Γλάδστωνος και Πατησίων. Η ΕΣΠΟ προσπαθούσε να μετεξελιχθεί σε ελληνικό εθνικοσοσιαλιστικό κίνημα: σκόπευε να μεταφέρει εργάτες στη Γερμανία και να συγκροτήσει ελληνικά μαχητικά τμήματα για τον ναζιστικό αγώνα.
Ο Περρίκος εξασφάλισε εκρηκτικές ύλες από έργα οδοποιίας· η πηγή δεν ήταν οι βρετανικές μυστικές υπηρεσίες, με τις οποίες η ΠΕΑΝ δεν διατηρούσε επαφή. Η πρώτη επιχείρηση του Ουλαμού Καταστροφών ήταν η ανατίναξη της Λέσχης Αξιωματικών του Υγειονομικού του γερμανικού στρατού, στη γωνία των οδών Πατησίων και Βασιλέως Ηρακλείου, στις 15 Αυγούστου 1942 -επέτειο του τορπιλισμού της «Ελλης»- από τους Αντώνη Μυτιληναίο, Ιωάννη Νικολόπουλο και Γ. Παπαγιάννη. Στις 22 Αυγούστου, Σάββατο βράδυ, έγινε η δεύτερη ανατίναξη, των γραφείων της ΟΕΔΕ, στην περιοχή της Ομόνοιας, από τους Μυτιληναίο, Παναγιώτη Μιχαηλίδη και Νίκο Μούρτο.
Στις 20 Σεπτεμβρίου 1942 ήρθε η σειρά της ΕΣΠΟ. Η επιχείρηση θα γινόταν Κυριακή πρωί, όταν συνεδρίαζε η ΕΣΠΟ, ώστε να αποφευχθεί ο θάνατος αθώων, αλλά και να προκληθούν θύματα μεταξύ των δωσιλόγων. Η βόμβα, δέκα οκάδες δυναμίτιδα, μεταφέρθηκε από το σπίτι της Ιουλίας Μπίμπα στο Κουκάκι ώς την πλατεία Κάνιγγος, από την ίδια και τον Μυτιληναίο, σε μια πάνινη τσάντα για ψώνια, σκεπασμένη με χόρτα. Στην επιχείρηση μετείχαν οι Περρίκος, Μυτιληναίος, Μπίμπα, Μούρτος, και οι φοιτητές Μιχαηλίδης (Χημείας), Σπύρος Γαλάτης (Νομικής), Νίκος Λάζαρης (Νομικής), Σπύρος Στανωτάς (ΑΣΟΕΕ). Η ανατίναξη έγινε στις 12 το μεσημέρι, και το κτίριο τυλίχτηκε στις φλόγες. Σκοτώθηκαν πολλά μέλη της ΕΣΠΟ, μεταξύ τους και ο αρχηγός της, Στεροδήμος.
Μείζονα αποτελέσματα
Η καταστροφή υπήρξε ολοκληρωτική, και ποτέ πια οι προδότες συνήλθαν από το πλήγμα. Ηταν το τέλος των προσπαθειών για δημιουργία ενός ελληνικού ναζιστικού κινήματος, και επομένως η ενέργεια της ΠΕΑΝ προκάλεσε μείζονα πολιτικά και κοινωνικά αποτελέσματα στην Ελλάδα της Κατοχής. Το ηθικό του χειμαζόμενου λαού τονώθηκε· οι συμμαχικοί ραδιοσταθμοί ύμνησαν την επιχείρηση, που άλλωστε αποτελούσε το μεγαλύτερο έως τότε σαμποτάζ σε πόλη της κατεχόμενης Ευρώπης. Μόνη παραφωνία, η αποκήρυξη του σαμποτάζ από το ΕΑΜ, που το χαρακτήρισε ως «προβοκάτσια της Γκεστάπο», ενώ αποκάλεσε την ΠΕΑΝ «αντεθνική οργάνωση». Φαίνεται ότι το ΕΑΜ ενοχλήθηκε από την πιθανή εμφάνιση ενός εναλλακτικού πόλου στην αθηναϊκή Αντίσταση.
Ο ηρωικός θάνατος του Περρίκου, ένα παράδειγμα για τον αγώνα
Η ίδια η ΠΕΑΝ πλήρωσε ακριβά τον θρίαμβο της ανατίναξης της ΕΣΠΟ. Ο Περρίκος και πολλά στελέχη της οργάνωσης συνελήφθησαν από τους Γερμανούς τον Νοέμβριο. Τέσσερις εκτελέστηκαν στις αρχές Ιανουαρίου 1943 - Σκούρας, Κατεβάτης, Δημήτρης Λόης και Διονύσιος Παπαδόπουλος ενώ η Μπίμπα, εκτελέστηκε αργότερα με πέλεκυ. Ο ίδιος ο Περρίκος τουφεκίστηκε ξημερώματα της 4ης Φεβρουαρίου 1943. Γνωρίζουμε ότι, πριν από την εκτέλεση, ο Περρίκος στράφηκε προς τους Γερμανούς αξιωματικούς που διοικούσαν το απόσπασμα και τους είπε: «Είμαι Ελλην αξιωματικός, έκαμα το καθήκον μου». Εκείνοι χαιρέτισαν στρατιωτικά και έδωσαν την εντολή για πυρ.
Εξίσου συγκλονιστικές είναι οι επιστολές του Περρίκου, μέσα από το κελί του, προς την οικογένειά του. Στη στάση του εμπρός στον θάνατο, όπως αυτή προκύπτει μέσα από τις επιστολές, υπάρχουν πολλά αξιομνημόνευτα στοιχεία. Η αγάπη και η αφοσίωση στη σκλαβωμένη πατρίδα. Η εμμονή στα πανανθρώπινα ιδανικά της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της αξιοκρατίας, της διεθνούς συνεργασίας. Η αγωνία του ώστε να προσφέρει στους «στρατιώτες» του -στην ΠΕΑΝ- αλλά και σε όλο τον ελληνικό λαό, ένα θάνατο ηρωικό, ένα παράδειγμα για τον υπέρτατο αγώνα που θα συνεχιζόταν και μετά τον δικό του χαμό. Παράλληλα, όμως, η ετοιμότητά του να συγχωρήσει τους εκτελεστές του. Και βέβαια, η εκπληκτική διατύπωση της ελπίδας του ότι θα ερχόταν η ώρα που τα εμπόλεμα ευρωπαϊκά έθνη του 1943 -και αυτή η Γερμανία- θα αναζητούσαν μια νέα αρχή στην ιδέα της ενωμένης Ευρώπης. Και όλα αυτά, δοσμένα μέσα από την απελπισμένη αγάπη του για την οικογένεια που έχανε, για τη σύζυγο που άφηνε, για τα παιδιά του που δεν θα έβλεπε να μεγαλώνουν. Μετά τον θάνατό του, η ΠΕΑΝ αναδιοργανώθηκε υπό την ηγεσία του Γ. Αλεξιάδη και συνέχισε τη δράση της έως και μετά την Απελευθέρωση.
Γωνία Γλάδστωνος και Πατησίων, υπάρχει σήμερα το μοναδικό μνημείο της ΠΕΑΝ, που δημιουργήθηκε επί δημαρχίας Μ. Εβερτ. Είναι αμφίβολο εάν η πλειοψηφία των βιαστικών περαστικών γνωρίζει τι αποδίδει. Αλλά, έτσι κι αλλιώς, λέξεις όπως «άθλος», «ηρωισμός», «ηθικό μεγαλείο», τετριμμένες από την υπερβολική χρήση, δεν αρκούν για να αποδώσουν επαρκώς το γεγονός και τον συμβολισμό του. Πιο εύγλωττη, η αναφορά ενός μεγάλου πνευματικού ανθρώπου, της Ιωάννας Τσάτσου, που κατέγραψε στο ημερολόγιό της τις ώρες εκείνες της οδύνης, αλλά και του αγώνα και της ελπίδας: «Είναι από τα καλύτερα παλληκάρια μας. Ο αεροπόρος Κώστας Περρίκος, αρχηγός της ΠΕΑΝ και οι φίλοι του […] φύλακες της τιμής μας, αφού δεν έχομε πια γη».
Από το κελί των μελλοθάνατων
Αγαπημένο μου παιδί, Μίμη μου:
Ο πατέρας σου έπεσε για τη λευτεριά της πατρίδας μας. Εφυγε απ' τον κόσμο με την ικανοποίηση πως αν δεν έκαμε το χρέος του όπως έπρεπε, πάντως το έκαμε όσο μπορούσε. Το χρέος αυτό δεν τελειώνει ποτέ. Αν ζούσε θα εξακολουθούσε τις προσπάθειές του και κατά την περίοδο της ειρήνης. Τον ρόλο αυτό επεφύλαξε η Μοίρα για σένα. Δούλεψε για να σταματήσουν οι πόλεμοι, να ευημερήσουν όλοι οι άνθρωποι, να ενωθούν τα κράτη της Ευρώπης, να ειρηνεύση και να ευτυχίση ο κόσμος. Δούλεψε για να καταργηθούν οι τεχνητοί φραγμοί που παρεμποδίζουν και σε άπειρες περιπτώσεις ματαιώνουν την πρόοδο των αξίων. Δούλεψε για την επικράτηση της Δημοκρατίας. Αφιέρωσε τη ζωή σου στην Ελλάδα και στην ανθρωπότητα.
Κ. Περρίκος προς Δημήτρη Περρίκο, Φυλακαί Αβέρωφ, κελί 12,
23 Ιανουαρίου 1943, Αρχείο Κ. Περρίκου, στην κατοχή της οικογένειας Περρίκου.
Μαρία μου:
Μου μένουν ακόμη λίγα λεπτά ζωής. Και στις τελευταίες μου στιγμές θα σ' αγαπώ και θα σε θυμάμαι. Φίλησέ μου τ' αγγελούδια μας. Οι φίλοι μου ας κάμουν το χρέος τους. Πεθαίνω για την Ελλάδα και θυμάμαι την τελευταία στροφή του ύμνου του Μιστράλ: «Κι αν πρέπει να πεθάνουμε για την Ελλάδα, τι θεία δάφνη, μια φορά κανείς πεθαίνει».
Εγκαταλείπω τον κόσμο χωρίς μίση και κακίες. Αγωνίσθηκα για την πατρίδα μου. Για την δική τους πατρίδα αγωνίζονται κι' εκείνοι οι οποίοι με καταδίκασαν. Θα ήθελα το αίμα μου να μην μας χωρίση αλλά να μας ενώση στο μέλλον με τους σημερινούς αντιπάλους.
Τη Δευτέρα, στις 11 Οκτωβρίου, αναμένεται η ετυμηγορία του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Άμφισσας για την υπόθεση δολοφονίας του 15χρονου Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου το βράδυ της 6ης Δεκεμβρίου 2008 στα Εξάρχεια.
Ο κύκλος των αγορεύσεων συνηγόρων πολιτικής αγωγής και υπεράσπισης έκλεισε με την ολοκλήρωση της αγόρευσης του συνηγόρου του κατηγορουμένου ειδικού φρουρού Επαμεινώνδα Κορκονέα.
Ο εισαγγελέας έχει ζητήσει από το δικαστήριο να κηρύξει ενόχους τους δύο κατηγορούμενους ειδικούς φρουρούς, χωρίς να τους αναγνωρίσει κανένα ελαφρυντικό, πρόταση που, αν γίνει δεκτή, μεταφράζεται σε ποινή ισόβιας κάθειρξης για τον Επαμεινώνδα Κορκονέα ενώ για τον συγκατηγορούμενό του, Βασίλειο Σαραλιώτη, το προβλεπόμενο όριο ποινής είναι από 10 ως 20 χρόνια κάθειρξης.
Την ένταση που επικρατεί στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα περιέγραψαν την Πέμπτη σε συνέντευξη Τύπου εκπρόσωποι του Ελληνικού Φόρουμ Προσφύγων και μετανάστες. Αφγανοί πρόσφυγες που πήραν τον λόγο ανέφεραν ότι όποτε πήγαιναν ύστερα από επίθεση στην αστυνομία, η απάντηση που έπαιρναν ήταν «χτύπα κι εσύ»! Τα προβλήματα της περιοχής παρουσίασε σε συνέντευξη Τύπου την Παρασκευή και η Κίνηση Κατοίκων 6ου Δημοτικού Διαμερίσματος, η οποία ζήτησε την εγκατάσταση Παρατηρητηρίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
«Ζητάμε πριν από τις εκλογές την εγκατάσταση Παρατηρητηρίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που θα λειτουργεί σε 24ωρη βάση στην περιοχή και θα τελεί υπό την αιγίδα της ελληνικής επιτροπής για τα δικαιώματα του ανθρώπου ή όποιου άλλου οργανισμού για τα ανθρώπινα δικαιώματα», ανέφεραν οι εκπρόσωποι της Κίνησης.
Στη συνέντευξή Τύπου, στην οποία παρευρέθηκαν και μίλησαν εκπρόσωποι οργανώσεων μεταναστών και προσφύγων αλλά και υποψήφιοι διάφορων δημοτικών παρατάξεων, καταγγέλθηκε πως «γίνεται πλέον φανερό ότι στην περιοχή τον έλεγχο της κατάστασης έχει πάρει το παρακράτος» ενώ «η αστυνομία βρίσκεται σε αγαστή συνεργασία με τους κύκλους αυτούς, καθώς κάνει τα στραβά μάτια, όταν επιδίδονται σε προπηλακισμούς και μαχαιρώματα μεταναστών και προσφύγων μπροστά στις διμοιρίες της, παίρνοντας στη συνέχεια τη σκυτάλη και εξαπολύοντας επιχειρήσεις "σκούπα"».
Ακόμα, μέλη της Κίνησης τόνισαν πως ακροδεξιές και φασιστικές οργανώσεις «παρουσιάζουν τους Αφγανούς πρόσφυγες σαν εισβολείς στην Ελλάδα και τον εαυτό τους σαν νέους "απελευθερωτές", συνεπικουρούμενοι από δημοσιογράφους υμνητές ενός ακραίου εθνικισμού, με στοιχεία ναζισμού όπως ο Σπύρος Χατζάρας που με εμπρηστικές ομιλίες στον Άγιο Παντελεήμονα υποκινεί τους κατοίκους σε μια " Νέα Εθνική Αντίσταση"».
Για τον συγκεκριμένο δημοσιογράφο, η Μαρίνα Βήχου, μέλος της Κίνησης του 6ου διαμερίσματος, έκανε μια προσωπική καταγγελία, τονίζοντας ότι «θα ασκήσει όλα τα νόμιμα ένδικα μέσα για τη συκοφαντική δυσφήμηση από την εκπομπή που έχει στο κανάλι blue sky, όπου με στοχοποίησε ότι στηρίζω τους εγκληματίες λαθρομετάναστες που μαχαιρώνουν ελληνόπουλα στην πλατεία του Αγίου Παντελεήμονα και βιάζουν κοριτσάκια. Επίσης, σε περίπτωση που διατρέξω οποιοδήποτε κίνδυνο, όσο αφορά τη σωματική μου ασφάλεια και ακεραιότητα, είτε εγώ είτε η οικογένειά μου, θα είναι υπεύθυνος ο κ. Χατζάρας, με τις εμπρηστικές του αυτές δηλώσεις».
Η Κίνηση Κατοίκων εξέφρασε επίσης την ανησυχία της για τη στρατολόγηση νέων παιδιών-εφήβων από τα γυμνάσια και τα λύκεια της περιοχής από τις ακροδεξιές οργανώσεις «προκειμένου να συμμετέχουν στις ομάδες περιφρούρησης της πλατείας και στη συνέχεια στο κυνηγητό εναντίον των ασιατών μεταναστών και προσφύγων». Εκπρόσωποι της Κίνησης επέρριψαν ηθικές ευθύνες στα πολιτικά κόμματα που, όπως είπαν, «λάμπουν δια της απουσίας τους από την περιοχή, καθώς εδώ και δύο χρόνια κανείς δεν έχει αποτολμήσει παρά τις εκλογικές αναμετρήσεις να πραγματοποιήσει προεκλογική συγκέντρωση στην πλατεία, πλην των ακροδεξιών συνδυασμών». Τέλος, επέκριναν τον δήμαρχο Αθηναίων για τη στάση που τήρησε όσον αφορά την ανάκληση της άδειας πραγματοποίησης του φεστιβάλ Αφρικανών Γυναικών το Σαββατοκύριακο στην πλατεία Αμερικής.
Κλείνει το γραφείο του Ελληνικού Φόρουμ Προσφύγων στον Αγ. Παντελεήμονα
Ο εκπρόσωπος του Φόρουμ Μοχαμάντι Γιόνους ανακοίνωσε ότι το γραφείο του Φόρουμ στην περιοχή, όπου γίνονταν σεμινάρια γλώσσας και ελληνικής νομοθεσίας, «κλείνει, διότι έχει δεχθεί επιθέσεις». Όπως κατήγγειλε, έφηβοι με λοστούς είχαν μπει στο γραφείο πριν από λίγους μήνες για να ξυλοκοπήσουν τους αλλοδαπούς, που έκαναν μάθημα ελληνικών. Ο ίδιος τραυματίσθηκε από την επίθεση.
Όπως τόνισε, όταν πήγε στο αστυνομικό τμήμα για να υποβάλει μήνυση, η απάντηση ήταν: «Αν κάνεις μήνυση θα σου κάνουν και αυτοί μήνυση και θα περάσεις τη νύχτα εδώ μέσα». «Δεν πήγα σε κανένα κανάλι να το καταγγείλω, διότι η ακραία αντιρατσιστική συμπεριφορά δημιουργεί τον ίδιο ρατσισμό με τη ρατσιστική συμπεριφορά» είπε.
Αναφερόμενος στα προβλήματα της εγκληματικότητας και των επιθέσεων, τόνισε πως «η εγκληματικότητα δεν χτυπά τις εύπορες περιοχές, αλλά τις πιο ευάλωτες, δηλαδή την Ομόνοια και τις γύρω περιοχές. Κατά ανάλογο τρόπο πρώτα θύματα των ληστειών και των επιθέσεων είμαστε εμείς, οι πλέον ευάλωτοι, και ύστερα οι Έλληνες. Ούτε εμείς θέλουμε την κατάσταση, που υπάρχει στην περιοχή».
«Η ανταπόδοση της βίας από την πλευρά των προσφύγων δεν είναι λύση. Διότι οι κάτοικοι στην περιοχή είναι αγανακτισμένοι κι αν αντιδράσουμε, θα τραβήξουμε ακόμη περισσότερα. Μπορεί αυτοί που είναι βίαιοι στην περιοχή να είναι λίγοι, αλλά μαζεύονται πολλοί από άλλες περιοχές», πρόσθεσε.
«Είναι ένας τυφώνας, που έρχεται. Οι επιθέσεις πρέπει να σταματήσουν».
Στη συνέντευξη Τύπου προβλήθηκε και ρεπορτάζ της νορβηγικής τηλεόρασης, που σε λίγο καιρό θα κυκλοφορήσει σε όλη την Ευρώπη, και στο οποίο καταγράφονται σκηνές από επίθεση αγνώστων σε βάρος μεταναστών, η επέμβαση ανδρών της αστυνομίας, η μεταγωγή μέσα στη νύχτα δύο κοριτσιών 6 και 13 ετών και η μητέρα τους που οδύρεται γιατί δεν ξέρει πού πάνε τα παιδιά της.
Ταυτόχρονα, μία αγανακτισμένη κυρία προσπαθεί να σπάσει το φακό του Νορβηγού εικονολήπτη, κάποια άλλη ουρλιάζει σε βάρος των μεταναστών και σε νυχτερινή λήψη, ύστερα από επίθεση ακροδεξιών, μια νεαρή Ελληνίδα τοξικομανής φωνάζει: «Εδώ καθαρίσαμε. Πάμε να κυνηγήσουμε αλλού τώρα»...
Στο βίντεο καταγράφονται και μαρτυρίες από πρόσφυγες, που έχουν δεχθεί επιθέσεις και μιλούν στην κάμερα χωρίς δόντια, με σπασμένα άκρα, με ορούς από το κρεβάτι του νοσοκομείου.
Πρόσφυγας, θύμα ξυλοδαρμού, που με δυσκολία κινεί το στόμα του τρεις εβδομάδες μετά την επίθεση που δέχθηκε, περιέγραψε στη συνέντευξη Τύπου την προσωπική του εμπειρία: «Ήταν βράδυ. Ήμασταν δύο άτομα και πηγαίναμε να φάμε μετά το ραμαζάνι. Ξαφνικά ήρθε μια νέα κοπέλα και με κλώτσησε. Πριν προλάβω να την ρωτήσω γιατί το έκανε, μας επιτέθηκε μια ομάδα. Ήταν αδύνατον να ξεφύγουμε. Όταν πήγαμε αιμόρφυτοι στην αστυνομία, μας είπαν να πλυθούμε και να πάμε στο νοσοκομείο, διότι οι ίδιοι δεν μπορούσαν να κάνουν τίποτα. Έχουν χτυπήσει ακόμη και το παιδί μου, που είναι δυο χρονών. Είναι ένας τυφώνας, που έρχεται. Οι επιθέσεις πρέπει να σταματήσουν».
Ερώτηση στη Βουλή
Ερώτηση με θέμα την «πρόληψη, αποτροπή και αντιμετώπιση φαινομένων βίας στον Άγιο Παντελεήμονα» έθεσαν στη Βουλή προς τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, βουλευτές της Δημοκρατικής Αριστεράς.
Οι Φώτης Κουβέλης, Θανάσης Λεβέντης, Νίκος Τσούκαλης και Γρηγόρης Ψαριανός επισημαίνουν ότι η γειτονιά του Αγίου Παντελεήμονα «έχει μετατραπεί σε γκέτο» και σημειώνουν ότι «καθημερινό φαινόμενο είναι πλέον οι ρατσιστικές επιθέσεις από ανεξέλεγκτες, οπλισμένες ακραίες αντικοινωνικές ομάδες – συμμορίες, οι οποίες, βρίσκοντας πρόσφορο έδαφος, έχουν επιλέξει την εν λόγω περιοχή ως πεδίο ξενοφοβικής και μισαλλόδοξης δράσης, αλλά και τα βίαια επεισόδια μεταξύ περιθωριοποιημένων αλλοδαπών, πολιτών διαφόρων εθνικοτήτων, που κατοικούν πέριξ του Αγίου Παντελεήμονα».
Αναφερόμενοι και στην πρόσφατη παρέμβαση της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ, η οποία εξέφρασε την έντονη ανησυχία της για την αύξηση κρουσμάτων ρατσιστικής βίας με θύματα πρόσφυγες και μετανάστες, που με τη σειρά τους πυροδοτούν καταστάσεις γενικότερης έντασης στον Άγιο Παντελεήμονα, ρωτούν τον υπουργό ποια μέτρα θα λάβει για την απογκετοποίηση της περιοχής και την εκτόνωση του κλίματος ξενοφοβίας. Ακόμα, αν προτίθεται να εκπονήσει άμεσα ένα αποτελεσματικό σχέδιο πρόληψης, αποτροπής και αντιμετώπισης φαινομένων ρατσιστικής βίας, αλλά και για ποιους λόγους η Ελληνική Αστυνομία επιδεικνύει δυστοκία αναφορικά με τη διεξοδική διερεύνηση περιστατικών βίας και τη σύλληψη των δραστών.
Παγκόσμιο συναγερμό έχει σημάνει «ιός» των υπολογιστών, που είναι σε θέση να προκαλέσει όχι μόνο την παράλυση ενός πληροφορικού συστήματος αλλά και τη φυσική καταστροφή εγκαταστάσεων -όπως αγωγοί φυσικού αερίου ή πυρηνικοί σταθμοί- γράφουν σε πρωτοσέλιδο δημοσίευμά τους οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς».
Ο εξαιρετικά εξελιγμένος ιός τρυπώνει στο σύστημα μέσα από οπές του λειτουργικού των Windows, κρύβεται και στη συνέχεια πλήττει λογισμικό της Ζίμενς που ελέγχει τη λειτουργία εγκαταστάσεων. Κατά τον ισχυρισμό ενός ειδικού ασφαλείας, ο ιός Stuxnet μπορεί να έχει στόχο την πυρηνική εγκατάσταση του Μπουσέρ στο Ιράν. Η γερμανική εταιρεία, όμως, διαψεύδει ότι έχει πουλήσει λογισμικό εκεί ή ότι έχει οποιαδήποτε σχέση με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
«Δεν είναι εικασία ότι πρόκειται για το πρώτο κατευθυνόμενο κυβερνο-όπλο» δήλωσε στους «Φ.Τ.» ο Αμερικανός ειδικός σε θέματα ασφάλειας της τεχνολογίας, Τζο Βάις. «Η μόνη εικασία είναι εναντίον τίνος κατευθύνεται και από ποιον». Σε συνάντηση στο Μέριλαντ που έγινε κεκλεισμένων των θυρών, ο Γερμανός εμπειρογνώμων Ραλφ Λάνγκνερ είπε ότι στόχος του Stuxnet μπορεί να είναι ειδικά ο πυρηνικός σταθμός στο Μπουσέρ. Ειδικοί τους οποίους επικαλούνται οι «Φ.Τ.» εξηγούν ότι ο Stuxnet γνωρίζει πολύ καλά το λειτουργικό σύστημα των Windows, το πρόγραμμα της Ζίμενς και το υλικό (Hardware) της υπό στόχευση βιομηχανίας, κάτι που δείχνει ότι η ομάδα που τον ανέπτυξε είχε όχι μόνο υψηλές γνώσεις αλλά και μεγάλη χρηματοδότηση. Οι ίδιοι ειδικοί υποθέτουν ότι η δημιουργία αυτού του ιού μπορεί να συνδέεται με εθνική κυβέρνηση και δεν αποκλείουν τρομοκρατία, ιδεολογικά κίνητρα ή εκβιασμό. Ο ειδικός της Symantec Λίαμ Ο' Μέρτσου υπολογίζει ότι για να δημιουργηθεί αυτό το πρόγραμμα θα πρέπει να δούλεψαν 10 ειδικοί προγραμματιστές επί έξι μήνες. Η εταιρεία του, που διαπίστωσε από τη δουλειά που κάνει με τον ιό ότι οι υπολογιστές του Ιράν ήταν αυτοί που προσβλήθηκαν περισσότερο, ενημέρωσε ότι θα κάνει ανακοινώσεις την ερχόμενη Τετάρτη.
Η Ζίμενς ανακοίνωσε ότι από τις 15 Ιουλίου, οπότε έμαθε για τον Stuxnet, 15 πελάτες της ανέφεραν ότι προσβλήθηκαν δίχως όμως να πληγεί ζωτικό μέρος της υποδομής τους. Η εταιρεία τούς τροφοδότησε στις αρχές Σεπτεμβρίου με αντίδοτο και δεν έχει έκτοτε εντοπιστεί νέα προσβολή. Ως προς το Μπουσέρ, η Ζίμενς διευκρίνισε ότι «δεν έχει πουλήσει κανένα λογισμικό εκεί και δεν έχει σχέση με το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα».
Μεγαλύτερο είναι το ψαλίδι στις συντάξεις των στρατιωτικών από το αρχικά αναμενόμενο, υποστηρίζει με ανακοίνωσή του ο Σύνδεσμος Συνεργασίας Μελών Ενόπλων Δυνάμεων (ΣΥΣΜΕΔ), σύμφωνα με υπολογισμούς που έδωσε στη δημοσιότητα επί τη βάσει του ασφαλιστικού νόμου 3865/2010.
Oπως υπογραμμίζεται μεταξύ άλλων, η αναγνώριση των πέντε πλασματικών ετών για όσους δεν θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι 31ης/12/2014 θα κοστίσει στους ασφαλισμένους περί τα 15.000 ευρώ, ενώ υποστηρίζεται ότι με τις νέες ρυθμίσεις η σύνταξη για αξιωματικούς με 35 έτη υπηρεσίας θα φθάσει στο 45% του μισθού τους.
Δύο πράγµατα επιβεβαίωσαν οι πρόσφατες εκλογές στη Σουηδία. Το πρώτο, ότι προπύργια ανεκτικότητας δεν υπάρχουν πια στην Ευρώπη: η ξενοφοβία, ο φόβος απέναντι στον µετανάστη έχουν απλωθεί παντού. Το δεύτερο, ότι µε κάποιες λαµπρές εξαιρέσεις η ευρωπαϊκή σοσιαλδηµοκρατία ασθενεί βαριά. Και το δεύτερο δεν είναι άσχετο µε το πρώτο. Η αµηχανία της Κεντροαριστεράς στον τοµέα «µετανάστευση» είναι κι αυτή ένας από τους παράγοντες που στρέφουν τη Γηραιά Ηπειρο όλο και δεξιότερα.
Μια φορά και έναν καιρό (πριν από µόλις δέκα χρόνια), ο χάρτης της Ευρώπης ήταν βαµµένος κόκκινος, από το χρώµα της σοσιαλδηµοκρατίας. Σήµερα, µόνο κάποιες πιτσιλιές του χρώµατος αυτού έχουν αποµείνει· η Ελλάδα µάλιστα, στην οποία οι σοσιαλιστές όχι µόνο κυβερνούν αλλά εξακολουθούν να προηγούνται στις δηµοσκοπήσεις, σε πείσµα της πρωτοφανούς οικονοµικής κρίσης και του Μνηµονίου, µνηµονεύεται σχεδόν σαν αξιοπερίεργο από τους αναλυτές.
Οι εκλογές στη Σουηδία απλώς επιβεβαίωσαν, µε σοκαριστικό τρόπο είναι η αλήθεια, µια σχεδόν πανευρωπαϊκή πραγµατικότητα: η Κεντροαριστερά, αυτή που κυβέρνησε τη χώρα για 65 από τα τελευταία 78 χρόνια, αυτή που οικοδόµησε το θαυµαστό σουηδικό µοντέλο, αυτή που λειτούργησε ως ραχοκοκαλιά µιας από τις πιο πολιτισµένες, τις πιο φιλελεύθερες, τις πιο καινοτόµες κοινωνίες παγκοσµίως, πέτυχε το χειρότερο εκλογικό ποσοστό της από το 1920, εξασφαλίζοντας µόλις 156 έδρες σε σύνολο 349. Η Κεντροδεξιά αναδείχθηκε εκ νέου νικήτρια, έστω και χωρίς απόλυτη πλειοψηφία, µε 173 έδρες· και η Ακροδεξιά, το ξενόφοβο και λαϊκιστικό κόµµα των Δηµοκρατών της Σουηδίας, που θεωρεί ότι ήδη έχουν µπει υπερβολικά πολλοί «ξένοι» στη χώρα και χαρακτηρίζει το Ισλάµ «τη µεγαλύτερη απειλή µετά τον Β
Παγκόσµιο Πόλεµο», κατάφερε να µπει στο κοινοβούλιο µε 20 έδρες
αµφότερα, φαινόµενα πρωτοφανή στη σουηδική ιστορία. Κάθε χώρα έχει τις ιδιαιτερότητές της και αυτές πρέπει να λαµβάνονται υπόψη όταν µιλάµε γενικά για υποχώρηση της ευρωπαϊκής σοσιαλδηµοκρατίας. Σε χώρες όπως η Γερµανία, η Γαλλία και η Βρετανία, για παράδειγµα, όπου η Κεντροαριστερά βρισκόταν στην εξουσία στις αρχές της δεκαετίας του 2000, πολλοί ψηφοφόροι την αντιµετωπίζουν ως συνένοχη στη χρηµατοπιστωτική απορρύθµιση και τον οικονοµικό φιλελευθερισµό που επέφεραν τη χειρότερη οικονοµική κρίση των τελευταίων 70 ετών. Και συνολικά όµως να δει κανείς την εικόνα, επισηµαίνει ο γάλλος πολιτικός αναλυτής Λοράν Μπουβιέ, «η σοσιαλδηµοκρατία αναδεικνύεται σε θύµα της κρίσης, κι ας έπρεπε θεωρητικά να µοιάζει µε ελπιδοφόρο καταφύγιο έπειτα από χρόνια νεοφιλελεύθερων υπερβολών».
Από τη Σουηδία και τη Δανία µέχρι την Ολλανδία, η Κεντροαριστερά υφίσταται µια αιµορραγία ψήφων προς πάσα κατεύθυνση
την Ακροαριστερά, τους Πράσινους, την Ακροδεξιά αλλά και τα παραδοσιακά συντηρητικά κόµµατα. Ανασφάλεια. Οι καιροί έχουν αλλάξει, επισηµαίνει η «Εl Ρais», η τεχνολογία και η παγκοσµιοποίηση έχουν συρρικνώσει την παραδοσιακή εργατική τάξη και τα συνδικάτα, έχουν φέρει εργασιακή ανασφάλεια και αβεβαιότητα για το αύριο, έχουν σπρώξει στην κορυφή της ατζέντας νέα ζητήµατα, και η σοσιαλδηµοκρατία έχει µείνει πίσω, σε προγράµµατα και οράµατα που µοιάζουν παρωχηµένα, χωρίς πυξίδα, χωρίς ταυτότητα. Οι υποσχέσεις για αναδιανοµή του πλούτου µοιάζουν κούφιες σε µια εποχή που οι εισοδηµατικές ανισότητες γίνονται όλο και πιο έντονες. Οι παραδοσιακές αξίες της σοσιαλδηµοκρατίας, η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, η θρησκευτική ανοχή, η ενσωµάτωση των µεταναστών, την κατέστησαν ευάλωτη στους λαϊκιστές της Ακροδεξιάς αλλά και της Δεξιάς, από το Κόµµα της Ελευθερίας στην Ολλανδία µέχρι το Κόµµα της Προόδου στη Νορβηγία. «Οι λαοί της Ευρώπης έβλεπαν το βιοτικό τους επίπεδο να ανεβαίνει διαρκώς µετά τον Β
Παγκόσµιο Πόλεµο και τώρα το βλέπουν να απειλείται», σηµειώνει η Χέδερ Γκάµπε, διευθύντρια του Ινστιτούτου Οpen Society στις Βρυξέλλες. «Το αποτέλεσµα είναι να µη θεωρείται πλέον σηµαντική η ανεκτικότητα ως ευρωπαϊκή αξία».
«Η µακρά σιωπή της Αριστεράς όσον αφορά τη µετανάστευση στρέφει την Ε.Ε. δεξιά», ήταν τις προάλλες ο τίτλος των «Sunday Τimes». Δεν είναι µόνο αυτό το πρόβληµα, είναι όµως ενδεικτικό της αδυναµίας της σοσιαλδηµοκρατίας να προτείνει λύσεις
που να πείθουν.
«Εχουμε πυρπολήσει τζαμί στην Κύπρο», παραδέχθηκε ούτε λίγο ούτε πολύ ο Τούρκος απόστρατος στρατηγός Σαμπρί Γιρμπιμπέσογλου, πρώην διοικητής της Διεύθυνσης Ανορθόδοξου Πολέμου.
Το όνομα του Γιρμπιμπέσογλου είναι εδώ και μερικές μέρες επίκαιρο στην Τουρκία μετά τον ισχυρισμό του Αχμέτ Οζάλ (γιου του πρώην προέδρου της Τουρκίας Τουργκούτ Οζάλ) ότι το 1988, πίσω από την απόπειρα δολοφονίας εναντίον του πατέρα του που τότε ήταν πρωθυπουργός, βρισκόταν ο Γιρμπιμπέσογλου. Ο τελευταίος τότε ήταν γεν. γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας. Χθες, μίλησε στο τουρκικό τηλεοπτικό κανάλι «Χαμπέρτουρκ» όπου -σύμφωνα με την τουρκική ειδησεογραφική ιστοσελίδα «Τ24»- είπε τα εξής: «Εάν θέλετε να προκαλέσετε αναταραχή στον λαό και να αντισταθεί αυτός σε κάτι, μπορείτε να το καταφέρετε, αν δείξετε ότι ο εχθρός, η απέναντι πλευρά, κάνει κάτι εναντίον των αξιών που σέβεται ο λαός. Υπάρχει ένας κανόνας στον ανορθόδοξο πόλεμο: Προκειμένου να αυξήσετε την αντιστασιακή δύναμη του λαού, προβαίνετε σε δολιοφθορές εναντίον ορισμένων αξιών, δημιουργώντας την εντύπωση ότι το έκανε ο εχθρός. Για παράδειγμα, πυρπολείτε ένα τζαμί. Στην Κύπρο έχουμε πυρπολήσει τζαμί εμείς».
«Κάψατε πράγματι τζαμί;», ρώτησε ο δημοσιογράφος.
«Ε, λόγου χάρη» απάντησε ο Γιρμπιμπέσογλου.
Υπενθυμίζεται ότι σε βιβλίο του δημοσιογράφου Φατίχ Γκιουλάπογλου το 1991, περιλαμβάνεται συνέντευξη με τον Γιρμπιμπέσογλου, ο οποίος αποδίδει στη Διεύθυνση Ανορθόδοξου Πολέμου την πρόκληση των επεισοδίων της 6ης Σεπτεμβρίου 1955 που κατέληξαν σε ξεριζωμό χιλιάδων Ελλήνων από την Κωνσταντινούπολη. Αλλωστε, ο ίδιος υπηρέτησε στη Διεύθυνση αυτή από τη σύστασή της και κατέληξε και να τη διοικεί!
ΤΗΝ ΕΛΠΙΔΑ να καταστεί το Αιγαίο θάλασσα φιλίας και συνεργασίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας εξέφρασε ο πρόεδρος της Τουρκίας Αμπντουλάχ Γκιουλ χαιρετίζοντας τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Υποστήριξε ότι η χώρα του είναι αποφασισμένη να λύσει «όλα τα εκκρεμή ζητήματα, σεβόμενη τα κοινά δικαιώματα και τα νόμιμα συμφέροντα των δύο χωρών με βάση το Διεθνές Δίκαιο». Ο κ. Γκιουλ, η χώρα του οποίου προεδρεύει του Συμβουλίου Ασφαλείας αυτόν τον μήνα, χαρακτήρισε το 2010 ξεχωριστή χρονιά για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις καθώς εγκαινιάστηκε το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας που ανοίγει, όπως είπε, «τον δρόμο για μια δεδομένη και θεσμικά κατοχυρωμένη πορεία στις σχέσεις των δύο χωρών και γεννά ελπίδες για το μέλλον».
Την αισιοδοξία αυτή εξέφρασε ο κ. Γκιουλ και κατά τη συνάντησή του με τον έλληνα Πρωθυπουργό την Τετάρτη το βράδυ, στην οποία ήταν παρόντες και οι υπουργοί Εξωτερικών των δύο χωρών κ.κ. Δρούτσας και Νταβούτογλου. Η ελληνική πλευρά κάλεσε την Αγκυρα να συμβάλει εποικοδομητικά στην επίλυση του Κυπριακού. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, εξετάστηκε και το ενδεχόμενο να αναληφθεί κοινή πρωτοβουλία Ελλάδας- Τουρκίας για το Μεσανατολικό.
Με Ιβάνοφ
Κυρίως εθιμοτυπική ήταν η χθεσινή συνάντηση του Γιώργου Παπανδρέου με τον σκοπιανό πρόεδρο Γκιόργκι Ιβάνοφ. Και αυτό διότι, όπως έλεγαν διπλωματικές πηγές, «δεν μπορεί να αντικαταστήσει μια συνάντηση με τον Νίκολα Γκρουέφσκι, ο οποίος είναι και ο κυρίαρχος του παιχνιδιού». Αιχμές κατά του πρωθυπουργού της γείτονος χώρας και της απόφασής του να μην ταξιδέψει στη Νέα Υόρκη- σύμφωνα με τα επιχειρήματα της ελληνικής πλευράς, για να μη συναντηθεί με τον κ. Παπανδρέου και να μη δεχθεί πιέσεις για επίλυση από διεθνείς παράγοντες- άφησε και ο υπουργός Εξωτερικών κ. Δρούτσας. Οπως είπε, «αν η σκοπιανή πλευρά όλο αυτό τον χρόνο και όλη αυτή την ενέργεια που καταναλώνει στην προσπάθειά της να δημιουργήσει κάποιες εντυπώσεις σε λάθος κατεύθυνση τα επένδυε για την επίλυση του προβλήματος της ονομασίας, θα βρισκόμασταν σε διαφορετικό σημείο».
Η Δαμασκός αναγνώρισε τα Σκόπια με το συνταγματικό όνομα «Δημοκρατία της Μακεδονίας» χθες, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Η Συρία γίνεται έτσι η 129η χώρα του ΟΗΕ που αναγνωρίζει τα Σκόπια ως «Μακεδονία».
Το κοινό ανακοινωθέν υπεγράφη χθες στη Νέα Υόρκη από τους υπουργούς Εξωτερικών της ΠΓΔΜ Α. Μιλόσοσκι και της Συρίας Ουαλίντ αλ Μουαλέμ και αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι οι δύο χώρες θα κινηθούν στις αρχές του αμοιβαίου σεβασμού, της φιλίας και συνεργασίας, της μη επέμβασης στα εσωτερικά της άλλης και στον σεβασμό της εδαφικής κυριαρχίας.
Η προσέγγιση των Σκοπίων με τη Συρία έχει ξεκινήσει κατ' ουσίαν από το 2007, όταν ο κ. Μιλόσοσκι είχε επισκεφθεί τη Δαμασκό.
Ο Σπ. Κουβέλης
Η χθεσινή κίνηση της Συρίας προς την ΠΓΔΜ θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και αναμενόμενη, καθώς είναι γνωστό ότι την τελευταία δεκαετία και πλέον οι ελληνοσυριακές σχέσεις βρίσκονται σε σημείο βαθιάς ύπνωσης, έως εξαφάνισής τους. Υπενθυμίζεται ακόμα ότι η Συρία και στην Κύπρο έχει προσεγγίσει επικίνδυνα την τουρκοκυπριακή πλευρά, παρά την έντονη δυσαρέσκεια της Λευκωσίας.
Στο περιθώριο του ελληνοαραβικού οικονομικού φόρουμ (ρεπορτάζ στη σελίδα 5), ο υφυπουργός Εξωτερικών Σπ. Κουβέλης εξέφρασε στον Σύρο υπουργό Ηλεκτρισμού Αχμάντ Κουσάι Καγιαλί τη δυσαρέσκεια της ελληνικής κυβέρνησης για την αναγνώριση. Οπως είπε ο κ. Κουβέλης, «τέτοιες κινήσεις δεν βοηθούν στη βελτίωση των διμερών σχέσεων οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας δύο χωρών που έχουν μακρά συνεργασία, φιλία και ιστορικούς δεσμούς όπως η Ελλάδα και Συρία και ενθαρρύνουν την άκαμπτη και προκλητική στάση των Σκοπίων». Ο Σύρος υπουργός περιορίστηκε να δηλώσει αναρμόδιος.
Αναρμόδια δήλωσε επίσης και η υπουργός Περιβάλλοντος Τίνα Μπιρμπίλη (διά στόματος κύκλων της) κατά τη συνάντησή της με τον ίδιο υπουργό, όταν ρωτήθηκε σχετικά. Η συνάντηση αφορούσε θέματα ενέργειας, και οι δύο πλευρές συμφώνησαν να ενεργοποιήσουν το μνημόνιο συνεργασίας που είχαν υπογράψει το 2003, ώστε να αναλάβουν κοινές πρωτοβουλίες στον τομέα της ενέργειας.
Ν.Δ.: Διπλωματική ήττα
«Ηττα της ελληνικής διπλωματίας» χαρακτήρισε ο αντιπρόεδρος της Ν.Δ. και υπεύθυνος τομεάρχης Εξωτερικής Πολιτικής, Δ. Αβραμόπουλος, την αναγνώριση της ΠΓΔΜ με το συνταγματικό της όνομα από τη Συρία. Και τούτο διότι -όπως είπε- αφορά «μία χώρα, όπως η Συρία, που διαχρονικά στηρίζει τις ελληνικές θέσεις και μία περίοδο κατά την οποία ο Ελληνας πρωθυπουργός συναντάται στη Νέα Υόρκη με αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, επιχειρώντας να προωθήσει, μεταξύ άλλων, λύση στο θέμα του ονόματος των Σκοπίων». Και πρόσθεσε: «Η εξωτερική πολιτική δεν είναι μόνο διεθνείς δημόσιες σχέσεις και επικοινωνία, δεν είναι εντυπώσεις. Αναρωτιέται κανείς πώς η Ελλάδα μπορεί να διαδραματίσει διαμεσολαβητικούς ρόλους, όταν δεν είναι σε θέση να προασπίσει τον εαυτό της».
Ο Τούρκος πρωθυπουργός, Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε το Σάββατο ότι δεν αποκλείει την προώθηση νομοσχεδίου που θα προβλέπει φορολογικές μεταρρυθμίσεις για τη μείωση των δημοσίων δαπανών, υπό την επίβλεψη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.
Ο Ερντογάν πρόσθεσε, ωστόσο, σε συνέντευξη Τύπου ότι η υιοθέτηση της μεταρρύθμισης έχει αναβληθεί προς το παρόν, καθώς θα δημιουργήσει προβλήματα στην πραγματοποίηση νέων επενδύσεων.
Ο Τούρκος πρωθυπουργός επεσήμανε επίσης ότι την αξία της τούρκικης λίρας καθορίζουν οι αγορές στο πλαίσιο του κυμαινόμενου συναλλαγματικού καθεστώτος και πρόσθεσε ότι ένα σταθερό καθεστώς θα διαταράξει την οικονομία. Ο ίδιος χαρακτήρισε την τρέχουσα αξία του νομίσματος "πολύ ικανοποιητική".
Στη συνέντευξη Τύπου, ανακοίνωσε ακόμη ότι η κυβέρνηση εξετάζει το ενδεχόμενο οι βουλευτικές εκλογές, που έχουν προγραμματιστεί για τις 22 Ιουλίου, να γίνουν ένα μήνα νωρίτερα.
Για τον Μουσταφά Κεμάλ ο δυτικός προσανατολισμός της Τουρκίας, από την ημέρα που ανέλαβε τα ηνία της μέχρι τον θάνατό του, ήταν μια αδιαπραγμάτευτη αξία.
Αυτό όμως δεν εμπόδισε τόσο τον ίδιο όσο και όλες τις μετέπειτα πολιτικές ηγεσίες της Τουρκίας να είναι επιφυλακτικές απέναντι στη Δύση. Η καχυποψία τους πήγαζε από τη Συνθήκη των Σεβρών (1920), η διαμελιστική λογική της οποίας απείλησε την τουρκική επιβίωση. Η Συνθήκη της Λωζάννης (1923) διαμοίρασε την Οθωμανική Αυτοκρατορία, διασφαλίζοντας όμως τα «ιστορικά» σύνορα της Τουρκίας. Η περιφρούρηση της ενότητας του κράτους και της «τουρκικότητας» του πληθυσμού της χώρας υπήρξε έκτοτε κυρίαρχη προτεραιότητα του Ατατούρκ.
Σε όλη αυτή τη σύντομη και εύθραυστη περίοδο, από το 1922 έως το 1938, η κεμαλική Τουρκία:
* Διασφάλισε την εσωτερική της σταθερότητα και την εθνική της ενότητα, με τη συμβολή του στρατού, ο οποίος όμως ήταν υπό τον συνεχή και άγρυπνο έλεγχο του ηγέτη της.
* Μέσα από ένα σύνθετο πλέγμα συμμαχιών και ισορροπιών, συχνά καιροσκοπικών, προσπάθησε να παίξει τον ρόλο ενός αδέσμευτου παράγοντα ειρήνης και σταθερότητας στην περιοχή.
* Με όπλο τις μεταρρυθμίσεις πρόβαλε και επέβαλε το προφίλ μιας ιδιότυπης δημοκρατίας, ενός τύποις σύγχρονου και χρήσιμου για τη Δύση κράτους, που ήταν μουσουλμανικό ως προς τις πολιτιστικές του αναφορές, δυτικό όμως ως προς τη δομή και τις πολιτικές του επιλογές.
Οι αρχές αυτές, εφαρμοσμένες και ερμηνευμένες κατά το δοκούν από τους επιγόνους του Κεμάλ, ίσχυσαν με έναν μόνο σκοπό: να αναδείξουν τον ρόλο του στρατού ως θεματοφύλακα του κεμαλικού κοσμικού κράτους. Θεματοφύλακα που κατίσχυε μέσω σκληρών πραξικοπημάτων και στυγνών δικτατοριών.
Η εμφάνιση του ισλαμιστή Ερντογάν στο ηγετικό πάνελ της Τουρκίας ήταν κεραυνός εν αιθρία εντός και εκτός της χώρας. Χρειάστηκε πολύς και πολύτιμος χρόνος για να αναγνώσει η Δύση και το βαθύ κράτος της Τουρκίας τα μεταρρυθμιστικά μηνύματα που εξέπεμπε ο Ερντογάν και το κόμμα του. Να αναγνώσει, ναι. Να κατανοήσει όμως;
Από τη διελκυστίνδα και τις αντιφάσεις των εκτιμήσεων σχετικά με το μετριοπαθές ηγετικό προφίλ, τον φιλοδυτικό ή μη προσανατολισμό και τα εκσυγχρονιστικά ιδεολογήματα του Τούρκου πρωθυπουργού, είναι σαφές ότι ένα τμήμα του δυτικού συστήματος, η τουρκική αντιπολίτευση, οι εντόπιοι και οι διεθνείς αντίπαλοί του δεν διαθέτουν εισέτι την ικανότητα ή έστω τη βούληση ανάγνωσης της διακυβέρνησής του. Εν τούτοις:
* Η Δύση και η Ε.Ε. ζήτησαν (και εξασφάλισαν) από τον δημοκρατικά εκλεγμένο Ερντογάν περισσότερες μεταρρυθμίσεις απ' όσες επέβαλε στην εποχή του ο δικτάτορας Μουσταφά Κεμάλ.
* Ο σημερινός πρωθυπουργός είναι αυτός που με τη συμβολή των Νταβούτογλου και Γκιουλ κατέστησαν την Τουρκία οικονομικό και γεωπολιτικό δεινόσαυρο.
* Η Τουρκία αναδεικνύεται όλο και περισσότερο σε αναντικατάστατο για τη Δύση και την Ανατολή συστατικό διεθνούς σταθερότητας και ανάπτυξης.
* Τέλος, ο κ. Ερντογάν είναι ο πρώτος και ο μόνος σε όλο τον μουσουλμανικό κόσμο ηγέτης που έθεσε ποτέ υπό την κρίση του λαού του μια σχεδιαζόμενη μεταρρύθμιση και μάλιστα συνταγματική.
Πρόκειται για ένα ολυμπιακό άλμα, ένα δημοψήφισμα-ορόσημο χωρίς προηγούμενο στην πολιτική ιστορία της Τουρκίας (και του Ισλάμ), από την εποχή του Κεμάλ μέχρι σήμερα.
